مدیریت و برنامه ریزی توسعه پایدار بافت‌های شهری؛ مطالعه موردی شهر خرم دره

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران.

2 استاد گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد ملایر، دانشگاه آزاد اسلامی، ملایر، ایران.

3 دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه پیام نور، تهران، ایران.

چکیده

بازآفرینی شهری یکی از مهمترین استراتژی ها برای نشان دادن محرومیت و روال درون شهر است. بازآفرینی شهری فرآیندی است که به خلق فضاهای شهری جدید با حفظ ویژگی های اصلی فضایی(­کالبدی و فعالیتی) منجر می گردد. به بیان دیگر بازآفرینی شهری، عبارت است از دید جامع و یکپارچه به مجموعه اقداماتی که به حل مسائل شهری بی انجامد، به طوی که بهبود دائمی در شرایط اقتصادی، کالبدی و زیست محیطی بافتی که دستخوش تغییر شده را به وجود آورد. هدف اصلی این مقاله عبارت است از مدیریت و برنامه ریزی توسعه پایدار بافت های شهری شهر خرم دره است. سوال اصلی مقاله این است که آیا  بازآفرینی شهری بر توسعه پایدار شهری خرو دره تاثیر دارد؟ روش این مقاله توصیفی تحلیلی است. نتایج مقاله نشان می دهد که توسعه پایدار نیازمند اقتصاد با ثبات و نظام اجتماعی است که در برابر شوک ها مقاومت کند و امکانات رفاهی را برای نسل های آینده تضمین نماید، عواملی مانند تورم، انحصارگرایی، فقر و آلودگی محیط زیست نشانگر عدم بهره برداری صحیح از منابع طبیعی و اقتصادی و محرومیت قشر وسیعی از آحاد جامعه از منافع حاصله می باشد که حاکی از فقدان فرصت های برابر و وجود ناآزادی های استفاده همگان از امکانات موجود است که به نابرابری ها دامن زده و سبب توسعه نیافتگی می شود. مطابق با یافته های بدست آمده از تحقیق حاضر، در شهر خرم دره  وضعیت اقتصادی در حد متوسط است و بیشتر مردم با مشاغلی چون کارمندی ، کارگری و کشاورزی اینگونه اظهار نظر می کنند که؛ وضعیت اقتصادی شهرشان تابعی از اقتصاد کلان کشور است. کشاورزان نیز به عنوان قشری مهم و تولید کننده معیشت خود را وابسته به برنامه ها و سیاست های دولت دانسته اند. البته نباید از این نکته غافل بود که در چند سال اخیر خیل جوانان بیکار و تحصیلکرده از وضعیت خود ناراضی بوده و می گفتند برای رسیدن به توسعه پایدار شهری قبل از هرچیز بایست  مدیران شهری به مولفه اقتصاد توجه نشان دهند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Management and planning of sustainable development of urban tissues; Case study of Khorram Dareh city

نویسندگان [English]

  • Ali Sahandi 1
  • majid SHAMS 2
  • Alireza Soleimani 3
1 PhD Student, Department of Geography and Urban Planning, Marand Branch, Islamic Azad University, Marand, Iran.
2 Professor, Department of Geography and Urban Planning, Malayer Branch, Islamic Azad University, Malayer, Iran.
3 Associate Professor of Geography and Urban Planning, Payame Noor University, Tehran, Iran.
چکیده [English]

Urban regeneration is one of the most important strategies to show deprivation and routine within the city. Urban regeneration is a process that leads to the creation of new urban spaces while preserving the main spatial features (physical and functional). In other words, urban regeneration is a comprehensive and integrated view of a set of measures that lead to the solution of urban problems, in a way that creates a permanent improvement in the economic, physical and environmental conditions of the changed tissue. The main purpose of this article is to manage and plan the sustainable development of urban structures in Khorram Dareh. The main question of the article is whether urban regeneration has an impact on the sustainable urban development of Khor Dara? The method of this article is descriptive-analytical. The results show that sustainable development requires a stable economy and social system that resists shocks and guarantees welfare for future generations. Factors such as inflation, monopoly, poverty and environmental pollution indicate poor exploitation. From natural and economic resources and the deprivation of a large segment of society from the benefits obtained, which indicates the lack of equal opportunities and the existence of freedoms for all to use the available facilities, which encourages inequality and causes underdevelopment. According to the findings of the present study, the economic situation in the city of Khorram Dareh is moderate and most people with jobs such as employees, workers and agriculture say that; The economic situation of their city is a function of the country's macro-economy. Farmers, as an important group and producer of their livelihood, have considered themselves dependent on government programs and policies. Of course, it should not be overlooked that in recent years, many unemployed and educated young people are dissatisfied with their situation and said that in order to achieve sustainable urban development, city managers should first of all pay attention to the economic component.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Sustainable Development
  • Urban Textures
  • Khorram Dareh City
افتخاری، رکن الدین، عبدالرضا و همکاران(1389). راهبردهای توسعه آموزش توسعه پایدار در ایران. فصلنامه علمی پژوهشی انجمن جغرافیای ایران، شماره 8.
ایمانی جاجرمی، حسین، مهرناز بیگدلی و سیمین حناچی (1390). مدیریت شهری پایدار: بررسی تجارب مشارکتی شهرداریها و شوراهای اسلامی شهرها ایران، تهران : سازمان شهرداریها و دهیاریهای کشور.
ایمانی،جاجرمی،  حسین(1380). سرمایه اجتماعی و مدیریت شهری، فصلنامه مدیریت شهری، وزارت کشور، سازمان شهرداری های کشور، سال دوم، شماره 7.
بحرینی، حسین، ایزدی، محمد سعید، مفیدی،مهرانوش(1392). رویکردها و سیاست های نوسازی شهری( از بازسازی تا بازآفینی شهری پایدار). فصلنامه مطالعات شهری،3.
پاکزاد، جهانشاه(1386). سیر اندیشه ها در شهرسازی، تهران: انتشارات شهرهای جدید.
پور احمد، احمد، حبیبی، کیومرث، کشاورز، مهناز(1389). سیر تحول مفهوم شناسی بازآفرینی شهری به عنوان رویکردی نو در بافت های فرسوده شهری.
پور احمد، محمد(1390). هرم بازافرینی شهری با استفاده از مدل SWOT ( نمونه موردی: بافت شهری تاریخی شهر بابل)، فصلنامه جغرافیا و برنامه ریزی شهری چشم انداز زاگرس، سال سوم.
پور اصغر سنگاچین، فرزام(1394). شاخص های توسعه پایدار از  MDGS تا SDGS ،وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی.
پور جعفر،محمدرضا(1388). مبانی بهسازی و نوسازی بافت قدیم شهرها، چاپ اول، تهران، انتشارات پیام.
جواهری، فاطمه؛ بالاخانی، قادر (۱۳۸۵). رسانه جمعی و اعتماد: بررسی تأثیر رسانه‌های جمعی بر اعتماد اجتماعی (مطالعه موردی شهروندان تهرانی)، علوم اجتماعی (دانشگاه فردوسی مشهد)، شماره ۷، ص ۱ تا ۲۹٫.
حاجی پور، خلیل( 1386). »مقدمه ای بر ســیر تحول و تکوین رویکردهای مرمت شــهری )دورة زمانی بعــد از جنگ جهانی اول تا آغاز هزارة ســوم(«. اندیشــۀ ایرانشــهر، فصلنامــه ای در زمینۀ شهرشناسی. سال دوم، شمارة نهم و ده.
حناچی،پیروز، فدایی نژاد، سمیه(1390).تدوین چارچوب مفهومی حفاظت و بازآفرینی یکپارچه در بافت های فرهنگی- تاریخی، نشریه هنرهای زیا،46.
رابرتز ماریون(1381). طراحی شهری و تجدید حیات شهری. ترجمه بهرام معلمی. فصلنامۀ هفت شهر.11
زاهدی ، شمس السادات(1393). توسعه پایدار، تهران: انتشارات سمت.
ﺯﺍﻫﺪﯼ، ﺷﻤﺲ ﺍﻟﺴﺎﺩﺍﺕ؛ ﺧﺎﻧﺒﺎﺷﯽ، ﻣﺤﻤﺪ (۱۳۹۰). ﺍﺯ ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﺗﺎ ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﺳﯿﺎﺳﯽ(ﭘﮋﻭﻫﺸﯽ ﭘﯿﺮﺍﻣﻮﻥ ﺭﺍﺑﻄﻪ ‏ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﻋﻤﻮﻣﯽ ﻭ ﺍﻋﺘﻤﺎﺩ ﺳﯿﺎﺳﯽ ﺩﺭ ﺍﯾﺮﺍﻥ)، پژوهش‌های ﻣﺪﯾﺮﯾﺖ ﺩﺭ ﺍﯾﺮﺍﻥ، ﺷﻤﺎﺭﻩ ۴، ص ۷۳-۹۶٫‏.
زنگی آبادی، علی، مویدفر، سعید(1390). رویکرد بازآفرینی شهری در بافت های فرسوده، برزن شش بادگیری شهر یزد، معماری و شهرسازی آرمان شهر، شماره 9.
ستاری، محمد حسین، احمدیان، هوشمند(1391). شاخص های توسعه پایدار شهری، فصلنامه توسعه اجتماعی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات تهران، سال سوم، شماره 13.
سلطانی پور، فرزانه، دماری، بهزاد(1395). وضعیت توسعه پایدار در ایران،مجله دانشکده بهداشت و انستیتو تحقیقات بهداشتی، دوره 14، شماره چهارم.
سیدجوادین، سید رضا(1381). مبانی و کاربردهای مدیریت منابع انسانی و امور کارکنان، تهران، نگاه، چاپ اول..
شریف زاده، فتاح و رحمت اله قلی پور(1382). حکمرانی خوب و نقش دولت، فرهنگ مدیریت سازمانی ، سال اول، شماره 4.
شماعی، علی، پور احمد، احمد(1385). بهسازی و نوسازی شهری از دیدگاه جغرافیا، انتشارات دانشگاه تهران.
 شورت، جان رنای؛ کیم،یونگ هیون(1384). جهانی شدن و شهر، ترجمه: پانته آ لطفی کاظمی، انتشارات پردازش و برنامه ریزی شهری.
صرافی،مظفر(1389). شهر پایدار چیست، فصلنامه مدیریت شهری، شماره 4.
صحی زاده، مهشــید؛ ایزدی، محمد سعید(1383). »حفاظت و توســعه شهری: دو رویکرد مکمل یا مغایر؟ فصلنامۀ شهرسازی و معماری آبادی. سال چهاردهم، شمارة 45.
فــرخ زنــوزی، عبــاس(1380). »ضرورت نوزایی شــهری« . فصلنامۀ هفت شهر. سال دوم، شمارة چهارم.
فلامکی، محمد منصور(1386). باززنده سازی بناها و شهرهای تاریخی. انتشارات دانشگاه تهران. چاپ ششم.
کرلینجر،فردریک نیکلز(1384). مبانی پژوهش در علوم رفتاری، ترجمه: حسن پاشا شریفی،تهران: انتشارات آوای نور،جلد اول.
کمالی، یحیی(1391).نهادینه سازی توسعه پایدار، تهران: سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی و مرکز مطالعات و پژوهش های جمعیتی آسیا و اقیانوسیه، چاپ اول.
کلانتری خلیل آباد، حســین. پوراحمد، احمد(1384). فنون و تجارب برنامه ریزی مرمت بافت تاریخی شــهرها. سازمان انتشارات جهاد دانشگاهی. چاپ اول.
کهن، گوئل(1376). شاخص شناسی در توسعه پایدار، موسسه مطالعات و پژوهش های بازرگانی.
کیا، علی اصغر؛ نادرپور، محمد رضا (۱۳۹۲). بررسی رابطه بین اعتماد مردم به تلویزیون و احساس امنیت، علوم خبری، شماره ۶، ص ۷۵-۱۰۱٫.
لطفی،سهند(1390). بازافرینی شهری فرهنگ مبنا: تاملی بر بن مایه های فرهنگی و کنش بازآفرینی، نشریه هنرهای زیبا- معماری و شهرسازی، شماره 45.
معین، محمد(1385). فرهنگ فارسی جیبی، گردآوری عزیزالله علیزاده، تهران، راه ‌رشد، چاپ سوم.
مؤسسه لغتنامه دهخدا، لغتنامه دهخدا .مؤسسه انتشارات و چاپ دانشگاه تهران، ۱۳۸۷.
مومنیان، آرزو(1390)نقش طراحی شهری در فرآیند بازآفرینی بافت های تاریخی در چهارچوب سیاست توسعه پایدار اجتماعی( نمونه موردی: محله عودلاجان در بافت تاریخی شهر تهران)، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تربیت مدرس.
مومنی، فرشاد، میلانی، مینو(1390). توانمندی و توسعه پایدار در برنامه سوم و چهارم توسعه ایران با رویکرد آمارتیاسن، فصلنامه علمی- پژوهشی رفاه اجتماعی، سال یازدهم، شماره 42.
نوابخش، مهرداد، ارجمند سیاهپوش، اسحق(1388). مبانی توسعه پایدار شهری، تهران: انتشارات جامعه شناسان، چاپ اول.
نراقی، فتانه(1379). »مجموعه ها، مراکز تاریخی و سیر تحول جنبش حفاظت و صیانت از آثار معماری«، هفت شهر، شمارة دوم.
-Bianchini, F. & Parkinson, M.(1993). Cultural policy and Urban Regeneration: The Western European Experience, Manchestet: Manchester University Press
-Cowan, Robert.(2005). «The Dicthonary of Urbanism», Great Britain: Streetwise press.
-Clemens,Russell(2003), Sustainable Governance for Sustainability: Internalizing Sustainability Within  a Public Service, Context-Building Local Capacity, Curtin University of technology of western Australia.
-Colantonio,A, Dixon,T.(2011). Urban Regeneration& Social Sustainability: Best Practice from European Cities, Wiley- Blackwell.
-Couch,C,Faster,C,and percey, S(eds)(2003). Urban Regeneretion in Europe, Blackwell.
-Farahanifard,S.,2010.Theological Foundations of Sustainability.j the philosophy of Religion,7(5),ppp.42-61.
-Goudarzi,G and Azadi,H.,2000.Determining of technical efficient on Iran universities hospital.Proceeding of 5th National Congress of Healthcare Administration Student.iran,Tabriz.p.3.
-Hariri akbari,M,2006.Managment and development of civil society insitutions.j Social Science,1(2),pp.41-45.
-Hoseyni,F.and Shariati,M,.2004.Training needs in sustainable agriculture advocates and Agriculture organization of semnan.j jahad,285(1),pp.25-31.
-Kirkpatrick,c.,2006.Development of criteria to asses the effectiveness George of national strategies for sustainable development.j Natural Resources Forum,30(2),pp.146-157.
-Lawrence,O.,2015.the Sustaiable Devrlopment Goals:One-Health in the Worlds Development Agenda.
-Mahajan,K.,2013.Human Development index-Measurements,Change and evolution,J IEEE,28(5),PP.1-5.
-McCarthy, J.(2007). Partnership,Collaborative Planning, and Urban Regeneration, Ashegate: London.
-McDonald, S. Naglis, M. & Vida, M. (2009). Urban Regeneration For Sustainable Communites:A Case Study. Baltic Journal on Sustainability. 15(1):49-59.5.
- Neal, P. (2003). Urban Villages and the Making of Communities, London: Spon Press.
- Ozlem, G.(2009). Urban Regeneration and increased comparative power: Ankara in an era of globalization. Cities Vol.26.P:27-3727.
- Omidvar,K.and Sarabi,M.,2012.Analysis and evaluation of socio-economic indicators of sustainable development.j. geographical,108(4),pp.177-204.
- Politics. Vol.21(1). P39-4522. Izadi, M.S(2006). Astudy on citycenter Regenertion: A comparative analysis of two different approaches to the revitalization of historic city centers in Iran. Newcastle University.
- Pavoni, R. (1997). Reviving the Renaissance: The Use and Abuse of the Past in Nineteenth-Century Italian Art and Decoration, Cambridge University Press.
-Roberts, P. & Sykes, H. (2000). Urban Regeneration: Handbook, Londan. Sage Publications.
- Tallon,A(2015). Urban Regeneration and Renewal, Critical Concepts in Urban Studies, Vol.1,Rourledge: London.
- Tiesedell,S.&Allmendinger,P(2001).Neighbourhood Regeneration and New Labours Third Way, Environment and Planning C:Government and Policy 19: 903-926.
- W.Caves, R.(2005). Encyclopedia of the city. Newyork: Routledge.