پدیدار شناسی حس آمیزی و ادراک تنانه در تجربه فضای معماری (مطالعه موردی: فرهنگ سرای نیاوران)

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران

2 استادیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران

3 استادیار گروه معماری، دانشکده هنر و معماری، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران

چکیده

 هدف این تحقیق، بررسی پدیدار شناسی حس آمیزی و ادراک تنانه در تجربه فضای معماری در فرهنگ سرای نیاوران است که با استفاده از روش پدیدارشناسی انجام شد. جامعه آماری این تحقیق، 13 نفر می باشد که 7 نفر از آنها زن و 6 نفر مرد می باشند. روش گردآوری اطلاعات، مصاحبه نیمه ساختار یافته می باشد و با استفاده از تحلیل تماتیک(مضمون) و در فرایندی سه مرحله ای در قالب بستر، پیامدها و سازگاری ، مقوله ها دسته بندی می شوند. مقوله هسته در این تحقیق، حس و ادراک تنانه مکان فضایی مبتنی بر آگاهی و فهم محیط می باشد که چارچوب مفهومی ، پدیدار شناسی حس آمیزی و ادراک تنانه در تجربه فضای معماری را پوشش می دهد. شناخت فضا و نیز آگاهی به عناصر محیطی این مکان، باعث درک و قرار دادن خود در مکان می شود و از این رهگذر است که فرد مکان را برای خود تعریف می کند. آشنایی به محیط و تسلط بر عناصر آن، لازمه اساسی شناخت این محیط است و ادراک آن برای فرد است. بدن و جسم با شناخت محیط است که خود را جزییی از آن می داند و تجربه ای فضایی از محیط به دست می آورد

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Synesthesia phenomenology and body perception in the experience of architectural space (Case study: Niavaran Cultural Center)

نویسندگان [English]

  • homa sayed almasi 1
  • Gholamreza Talischi 2
  • mohammad mehdi soroush 3
1 PhD Student in Architecture, Faculty of Art and Architecture, Hamedan Branch, Islamic Azad University, Hamedan, Iran
2 Department of Architecture, Faculty of Art and Architecture, Bu Ali Sina University, Hamadan, Iran
3 Assistant Professor, Department of Architecture, Faculty of Art and Architecture, Hamedan Branch, Islamic Azad University, Hamedan, Iran
چکیده [English]

The purpose of this study is to investigate the phenomenology of sensory and body perception in the experience of architectural space in Niavaran Cultural Center, which was done using the phenomenological method. The statistical population of this study is 13 people, 7 of whom are women and 6 are men. The method of data collection is semi-structured interview and categories are categorized using thematic analysis and in a three-step process in the form of context, consequences and adaptation. At the core of this research is the sense and body perception of a spatial space based on awareness and understanding of the environment, which covers the conceptual framework, sensory phenomenology and body perception in the experience of architectural space. Knowing the space as well as being aware of the environmental elements of this place, causes one to understand and place oneself in the place, and it is through this that one defines the place for oneself. Familiarity with the environment and mastering its elements is a basic requirement for knowing this environment and its perception for the individual. The body is the body by knowing the environment, which considers itself a part of it and acquires a spatial experience of the environment.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Synesthesia
  • Body Perception
  • Phenomenology
  • Niavaran Cultural Center
اشتراوس انسلم و جولیت کوربین(1391)، مبانی پژوهش کیفی(فنون و مراحل تولید نظریه زمینه ای)، ترجمه ابراهیم افشار، نشر نی، چاپ دوم.
پالاسما، یوهانی (۱۳۹۵). دست متفکر، حکمت وجود متجسد در معماری، ترجمه علی اکبری. چاپ دوم، تهران: پرهام‌نقش.
پالاسما، یوهانی(1391)، معماری حواس وپدیدارشناسی ظریف، ترجمه محمدرضاشیرازی، نشر رخداد نو، چا پ  اول.
پرتوی، پروین(1382)، مکان و بی مکانی رویکردی پدیدارشناسانه، هنرهای زیبا،شماره14.
پریموزیک، دنیل تامس (1388)، مرلوپونتی، فلسفه و معنا،ترجمه محمدرضا ابوالقاسمی، تهران: نشر مرکز.
حبیبی، رعناسادات(1387)،تصویرهای ذهنی و مفهوم مکان، هنرهای زیبا،دوره35، شماره1.
رشیدیان، عبدالکریم (1384)، هوسرل در متن آثارش. تهران: نشر نی.
شولتس، نورنبرگ(1389)، معماری، مکان و معنا، ترجمه برازجانی، انتشارات جان جهان، تهران.
شولتس، نورنبرگ(1391)، روح مکان به سوی پدیدارشناسی معماری، نشر رخداد نو، چاپ چهارم.
فلاحت، محمد صادق(1385)، مفهوم حس مکان و عوامل شکل دهنده آن، هنرهای زیبا،دوره سوم، شماره26.
کارمن، تیلور(1390)، مرلو- پونتی. ترجمه ی مسعود علیا. تهران: نشر ققنوس.
ماتیوز، اریک(1387)، درآمدی به اندیشه های مرلوپونتی. ترجمة رمضان برخورداری. تهران: نشر گام نو.
مرلوپونتی، موریس (1391)،  جهان ادراک، ترجمه فرزاد جابرالانصار، تهران، انتشارات قفنوس.
نسبیت، کیت(1386)، نظریه های پسامدرن در معماری، ترجمه شیرازی، نشر نی.
Akhtar, Shazad. (2010). “The Paradox of Nature: Merleau-Ponty's SemiNaturalistic, Critique of Husserlian Phenomenology”. Dissertations. Fall2010. Paper 65.
Eberhard,  John P. (2008) Brain Landscape The Coexistence of Neuroscience and Architecture, Oxford University Press.
Canter,D(1971), The Psychology of place, The architectural press, London.
Harrison, S. and Dourish, P,(1996), Re-Place-ing space:The roles of place and space in collaborative systems. proc .CSCW 96. ACMM Press.
Holl, S. (2005) Thin Ice. In: Pallasmaa, J. "The Eyes Of The Skin, Architecture and the Senses", London, Academy Edition: 6-8.
Hopp, Walter. (2012). “ Perception”. The Routledge Companion to Phenomenology. edited by Sebastian Luft and Søren Overgaard, New York and London: Routledge.
Levinas, Emmanuel. (1969). Totality and Infinity. Translated by Alphonos Lingis, Pittsburgh, Pennsylvania, United States: Duquesne University Press.
Merleau-Ponty, Maurice. (2005). Phenomenology of Perception, Translated by Colin Smith. (first published 1962), New York and London: Routledge.
Pallasmaa, J. (1996) "The Eyes Of The Skin, Architecture and the Senses", London, Academy Editions.
Pallasmaa, J. (1998) Image and Meaning. In: Pallasmaa, J., ed. "Alvar Aalto, Villa Mairea",Helsinki, Alvar Aalto Foundation: 70-125.
Pallasmaa, J. (2001) "The Architecture of Image, Existential Space in Cinema", Helsinki, BuildingmInformation Ltd.
Pallasmaa, J. (2005) "Encounter", MacKeith, Rakennustieto Oy.
Relph, E.(1976), Place and placelessness, pion, London.
Seamon, David & Sowers, Jacob(2008), Place & Place lessens, Edward Relph, Human Geography, London: Sage.
Seamon, David(1982),The phenomenological contribution to environmental psychology, Journal of environmental psychology, no 2.