موسسه آموزش عالی قشم جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای 2228-6462 11 45 2021 12 22 The Analysis of Social Vulnerability of the Metered Urban Waste Metals of the Karaj Metropolitan Region against the Earthquake Crisis Using the VIKOR Model (Case Study: Karaj, Ancient) تحلیل آسیب پذیری اجتماعی بافتهای فرسوده شهری کلانشهر کرج در برابر بحران زلزله با استفاده از مدل ویکور (مطالعه موردی کرج کهن) 31 50 139985 10.22034/jgeoq.2021.139985 FA اسماعیل نصیری هنده خاله دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه پیام نور، ایران Journal Article 2018 06 21 . This research was conducted with the aim of analyzing the social vulnerability of the Karaj district in the descriptive analytical method using the VIKOR model. In this research, sampling of seven neighborhoods of Karaj from the old texture of Karaj was selected on the basis of a detailed design. Based on the Cochran formula, the population size of the sample was determined. Accordingly, in this research, while measuring social vulnerability in targeted areas, firstly, identifying and defining operational indicators that affect the vulnerability of urban neighborhoods. Subsequently, using the survey method and the questionnaire, the required information was collected and then, by using the VIKOR method, the target areas were prioritized and finally analyzed using non-parametric statistics. Accordingly, in this study, while measuring social vulnerability in the results of the research, it showed that the time and place in the area of social vulnerability is very low and the area of Turkabad is in the range of medium vulnerability and the social vulnerability of Sheikh Saadi and Karaj is very high. And Isfahani and Qalamstan neighborhoods with QI = 0 and QI = 883 respectively are close to the ideal model of the VIKOR model, are less vulnerable to social vulnerability indicators. The variables of human and social capacities predict 0.37 the rate of social vulnerability in the studied areas. Therefore, in all targeted neighborhoods, the mentioned indices (P زلزله در جهان به عنوان یکی از مخرب‌ترین عامل انهدام حیات انسانی ـمحیطی مطرح می‌باشد و آسیب‌های ناشی از آن در ابعاد اجتماعی وقوع زلزله اثرات متفاوتی را بر گروه‌های اجتماعی داشته و ارتباط مستقیمی با شرایط اجتماعی شهروندان دارد.بطوریکه نتایج آن منطبق بر ساختار نابرابریهای اجتماعی در جوامع شهری است.کلان شهر کرج با مشکل وجود 551 هکتار بافت فرسوده شهری، ضرورت توجه به ابعاد آسیب‌پذیری اجتماعی را در این شهر گریز ناپذیر می‌سازد.آسیب‌پذیری شهری در برابر مخاطرات طبیعی در بافتهای فرسوده کلان شهر کرج تابعی از رفتارهای اجتماعی شهروندان است و در این مفهوم زلزله به عنوان متغیری است که باعث تغییرات و در نهایت آسیب‌پذیری سیستم‌های اجتماعی در داخل محلات شهری می‌شود از این رو بدون آگاهی از ابعاد آسیب‌پذیری اجتماعی، تحلیل حوادث طبیعی از جمله زلزله امکان پذیر نخواهد بود.با توجه به نقش تاثیرگذار عوامل اجتماعی در کاهش و افزایش آثار زلزله، در این پژوهش تاکید بر روی آسیب‌پذیری اجتماعی به عنوان یکی از ابعاد آسیب‌پذیری شهرها در برابر زلزله است.این پژوهش با هدف تحلیل طیف‌بندی آسیب‌پذیری اجتماعی محله کرج کهن در قالب روش تحلیلی ـتوصیفی و با استفاده از مدل VIKOR انجام یافته است.در این پژوهش ابتدا به صورت نمونه‌گیری هفت محله از کرج کهن از بافت فرسوده کرج براساس طرح تفضیلی انتخاب و براساس فرمول کوکران حجم جامعه نمونه مشخص شد.بر این اساس در این پژوهش ضمن سنجش آسیب‌پذیری اجتماعی در محلات مورد هدف بدین منظور ابتدا شاخصهای موثر در آسیب‌پذیری محلات شهری شناسایی و تعریف عملیاتی شدند سپس با استفاده از روش پیمایشی و ابزار پرسشنامه اطلاعات مورد نیاز جمع آوری شدند و در مراحل بعد با استفاده از روش VIKOR محلات مورد هدف مورد اولویت‌بندی و در نهایت با استفاده از آمار ناپارامتری مورد تحلیل قرار گرفت.بر این اساس در این پژوهش ضمن سنجش آسیب‌پذیری اجتماعی در نتایج تحقیق نشان داد قلمستان و کلاک در دامنه آسیب‌پذیری اجتماعی خیلی کم و محله ترک آباد در دامنه آسیب ‌پذیری متوسط و دامنه آسیب‌پذیری اجتماعی محله شیخ سعدی و کرج کهن خیلی زیاد است و محلات اصفهانی‌ها و قلمستان به ترتیب با 0=QI و 883=QI به گزینه ایده ال مدل ویکور نزدیک می‌باشند و از نظر شاخص‌های آسیب‌پذیری اجتماعی کمتر در معرض خطر قرار دارند.متغیرهای ظرفیتهای انسانی و اجتماعی 37/0 میزان طیف آسیب‌پذیری اجتماعی را در محلات مورد مطالعه پیش بینی می‌کند.بنابراین در تمام محلات مورد هدف شاخص‌های مذکور(43/0= (P<0/001,Betaارتباط مثبت و معنی دار با میزان و نقش پیش بینی کننده آسیب‌پذیری اجتماعی دارد. http://www.jgeoqeshm.ir/article_139985_0eefe91f3c29044621379204c62de601.pdf