موسسه آموزش عالی قشم جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای 2228-6462 12 47 2022 06 22 Reading the architecture of Tehran in the contemporary era based on the novel "Bitter Sugar" from the perspective of critical regionalism theory خوانش معماری شهر تهران در عصر معاصر بر اساس رمان ‌شکر تلخ از منظر نظریة منطقه‌گرایی انتقادی 962 984 160896 10.22034/jgeoq.2022.289051.3117 FA گلرخ فریور گروه معماری، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، کرج، ایران منوچهر فروتن استادیار گروه معماری، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران 0000-0002-2793-6912 مریم چرخچیان استادیار گروه معماری، دانشگاه پیام نور، تهران، ایران رضا صادقی شهپر دانشیار گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد همدان، دانشگاه آزاد اسلامی، همدان، ایران Journal Article 2021 06 02 Today one of the concerns of Tehran city is the lack of regional identity, unification of the physical environment, and consequently the disappearance of the architectural identity of the appearance of this city and the severance of human connection with place. Since in Iran, the identity of each city is tied to the culture and climate of the same region, so its manifestation can be found in realistic stories and specifically the regional stories of each region. "Bitter Sugar" is one of Jafar Shahri's three novels, which specifically deals with descriptions of place, architecture, the relationship between human and space, beliefs and customs, nature, etc. of old Tehran in the contemporary era. To present the architectural features of old Tehran by reading the story of "Bitter Sugar" based on the view of critical regionalism, to achieve the desired spatial quality. The epistemological paradigm of this research is interpretive, comparative in terms of the type of reasoning and qualitative in terms of data type. The type of research is thematic in terms of fundamental purpose, descriptive-analytical in terms of results and thematic analysis in terms of research strategy. Since the foundation of this research is the use of regional literature, literary criticism and semiotics have been used. The method of data collection is documentary and the data collection tool is text reading. The extracted features of the architecture of old Tehran through reading the story of "Bitter Sugar" . از جمله دغدغه‌های امروزه شهر تهران فقدان هویت منطقه‌ای، یکسان‌سازی محیط کالبدی و در پی آن از بین رفتن هویت معماری سیمای این شهر و قطع ارتباط انسان با مکان است. از آنجا که در ایران هویت هر شهر با فرهنگ و اقلیم همان منطقه گره خورده است، لذا نمود آن را می‌توان در داستان‌های واقع‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌گرایانه و به طور خاص داستانهای اقلیمی هر منطقه جست و جو کرد. «شکر تلخ» یکی از رمان‌های سه‌گانۀ جعفر شهری است که به طور خاص به توصیفاتی در ارتباط با مکان، کالبد و معماری، رابطه انسان و فضا، باور‌ها و آداب و رسوم، طبیعت و... تهران قدیم در عصر معاصر که همگی به وجود آورندۀ هویت معماری منطقه به حساب می‌آید، پرداخته است.ارائه ویژگی‌های معماری تهران قدیم از طریق خوانش داستان «شکر تلخ» بر مبنای نگاه منطقه‌گرایی انتقادی، برای رسیدن به کیفیت فضایی مطلوب.پارادایم معرفت شناسی پژوهش تفسیرگرایی، به لحاظ نوع استدلال تطبیقی و به لحاظ نوع داده کیفی است. نوع پژوهش به لحاظ هدف بنیادی، به لحاظ نوع نتایج توصیفی- تحلیلی و به لحاظ راهبرد پژوهش تحلیل تماتیک است و از آنجا که بنیاد این پژوهش بهره‌گیری از ادبیات اقلیمی ست، لذا از نقد ادبی و نشانه‌شناسی استفاده شده است. شیوه گردآوری داده‌ها اسنادی و ابزار گردآوری داده‌ها متن‌خوانی است. ویژگی‌های استخراج شدۀ معماری تهران قدیم از طریق خوانش داستان «شکر تلخ» شامل: ویژگی‌های مکانی- منطقه‌ای، فرهنگی- اجتماعی، اقلیمی، کالبدی، زیبایی‌شناسی/ منظری- بصری، تقابل‌های دوگانه، کالبدی- اجتماعی، مکانی- فضایی و ویژگی‌‌های صدایی است. http://www.jgeoqeshm.ir/article_160896_df09df4ecf49eb0df382f3b1cf09ecd5.pdf