ارزیابی و تحلیل سنجه های ناهمواری‌ برنامه ریزی شهری با استفاده از فرایند تحلیل سلسله مراتبی AHP (محدوده مطالعه :شهر نور)

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه آزاد اسلامی واحد نور، ایران

2 دانشیار گروه جغرافیا، عضو هیات علمی واحد نور، دانشگاه آزاد اسلامی، نور، ایران

3 استادیار گروه جغرافیا ، عضو هیات علمی واحد نور، دانشگاه آزاد اسلامی، نور، ایران.

چکیده

شهرهای واقع در کنار دریا از موقعیت ویژه‌ای برخوردار هستند. آن‌ها در خط ساحلی، یعنی خط برخورد و محل طلاقی دو محیط جغرافیایی متفاوت (خشکی و آب) استقرار پافته اند و لذا از هر نقطه متأثر از شرایط محیطی این دو فضای جفرافیایی هستند. شهرهای ساحلی از بعضی جهات مشابه شهرهای پایکوهی و پا شهرهای جلگه‌ای باریک می‌باشند. از جمله پراکنش طولی یا خطی این شهرها و تبعات آن، یکی از این وجوه تشابه به شمار می‌روند.سکونتگاه‌های شهری سواحل را با توجه به شرایط توپوگراقی و ژئومورفیک ساحلی (نوع ساحلی) می‌توان در دو گروه قرار داده دسته اول شهرهای مستقر در سواحل جوان و کوهستاتی را شامل می‌شود. گروه دوم شهرهای استقرار یافته در سواحل پست و پلاژدار (سواحل شنی و ماسه‌ای) می‌باشد. به طور کلی سمت توسعه شهرهای ساحلی از شرایط توپوگرافیک و ژئومورفیک خط ساحلی و بخش پس کرانه‌ای تبعیت می‌کندپژوهش حاضر ازنظر هدف کاربردی و توسعه‌ای وبر حسب نحوه گردآوری داده‌ها، توصیفی تحلیلی و به‌صورت پیمایشی یا میدانی می‌باشد که در آن از ابزار پرسشنامه محقق ساخته است. ارزیابی و تحلیل سنجه‌های ناهمواری‌ برنامه ریزی شهری با استفاده از فرایند تحلیل سلسله مراتبیAHP می باشد که اما علاوه بر هدف اصلی، اهداف فرعی نیز مدنظر محقق بوده که نتایج آن موجب، جوگیری از خسارت زیست محیطی و توسعه شهری می شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Evaluation and analysis of roughness metrics, urban planning using AHP hierarchical analysis process (Case Study: City of Light)

نویسندگان [English]

  • Mostafa Taghvaei 1
  • Sadroddin Motevalli 2
  • Gholamreza Janbazghobadi 3
1 PhD student in Geography and Urban Planning, Islamic Azad University, Noor Branch, Iran
2 Associate Professor, Department of Geography, Faculty Member, Noor Branch, Islamic Azad University, Noor, Iran
3 Assistant Professor, Department of Geography, Faculty Member, Noor Branch, Islamic Azad University, Noor, Iran
چکیده [English]

Cities by the sea have a special position. They are located on the coastline, ie the line of collision and the place of divorce of two different geographical environments (land and water) and therefore are affected by the environmental conditions of these two geographical spaces from any point. Coastal cities are in some ways similar to mountain towns and narrow plain towns. Among the longitudinal or linear distribution of these cities and its consequences, are one of these similarities. And includes mountains. The second group is cities located on low and beach beaches (sandy and sandy beaches). In general, the development direction of coastal cities follows the topographic and geomorphic conditions of the coastline and the hinterland. Evaluation and analysis of measures of roughness is urban planning using AHP hierarchical analysis process, but in addition to the main purpose, sub-objectives are also considered by the researcher, the results of which lead to environmental damage and urban development.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Rugged Indices
  • Planning
  • City of Light
  • AHP Hierarchical Analysis Method
آذر، عادل. و فرجی، حجت اله (1397): علم مدیریت فازی، ناشر: مؤسسه کتاب مهربان نشر.
اسدپور، کاوه. نسترن، مهین. ثقفی، محمودرضا (1398)، ظرفیت­های برنامه­ریزی شهری همکارانه برای پاسخ به مسائل سالمندی شهری، فصلنامه علمی – پژوهشی جغرافیا (برنامه­ریزی منطقه­ای)، سال دهم، شماره 1، صص 56-43.
حاتمی­نژاد، حسین. زیاری، کرامت­الله. پوراحمد، احمد. قائمی­راد، طیبه (1399)، ارزیابی پایداری زیست­محیطی گردشگری شهری (نمونه موردی: شهر رشت)، فصلنامه علمی – پژوهشی جغرافیا (برنامه­ریزی منطقه­ای)، سال دهم، شماره 2، صص 194-185.
رجایی عبدالحمید (1392): کاربرد ژئومورفولوژی در آمایش سرزمین و مدیریت محی ط، تهرا ن: نشر قومس،
رحیق اغصان، امیرمسعود. (1397)، تاثیر فضای فیزیکی محیط زندگی بر افراد بر اساس ارزیابی محیط مصنوع، کنفرانس بین­المللی مطالعات بین­رشته­ای در مدیریت و مهندسی، تهران، https://civilica.com/doc/883113
رضایی بزنجانی، رضا. اذانی، مهری. صابری، حمید. مومنی، مهدی (1398)، برنامه­ریزی راهبردی مناطق شهری کرمان بر پایه رشد هوشمند شهری، فصلنامه علمی‌– پژوهشی جغرافیا (برنامه­ریزی منطقه­ای)، سال دهم، شماره 1، صص 179-157.
زارعی، پروین (1390)، سیستم­های ژئومورفیک و توان­های محیطی آن در برنامه­ریزی شهری؛ مطالعه موردی: شهر قروه، دانشکده علوم جغرافیایی و برنامه­ریزی، استاد راهنما رامشت.
زمردیان محمد جعفر (1398): کاربرد جغرافیای طبیعی در برنامه‌ریزی شهری و روستایی،. انتشارات پیام نور،
زیاری، کرامت­الله. قائمی­راد، طیبه (1395)، تحلیل توان جغرافیای اکولوژیکی بر توسعه فیزیکی شهر رشت، فصلنامه علمی‌– پژوهشی جغرافیا (برنامه­ریزی منطقه­ای)، سال ششم، شماره 3، صص 136-125.
سالنامه آماری استان مازندران (1385)، سازمان مدیریت و برنامه­ریزی، وزارت کشور
سالنامه آماری استان مازندران (1395)، سازمان مدیریت و برنامه­ریزی، وزارت کشور
صدری, بهزاد؛ الناز فیض شعار و محمود قلعه نویی) ۱۳۹۰): تبیین اصول معیارها وشاخصهای توسعه فیزیکی پایدار نمونه موردی شهر پاوه، کنفرانس ملی توسعه پایدار و عمران شهری، اصفهان، موسسه آموزش عالی دانش پژوهان.
فرهادی محلی، علی (1390)، بررسی تحلیلی پدیده جهانی شدن با تمرکز بر حوزه فرهنگ، فصلنامه مطالعات راهبردی سیاست­گذاری عمومی، دوره 2، شماره 5 – شماره پیاپی 5، صص 96-63.
کوره‌پزان، امین (1397): اصول تئوری مجموعه‌های فازی وکاربرد آن در مدل سازی مسائل مهندسی آب، انتشارات جهاد دانشگاهی واحد صنعتی امیرکبیر، 212 -225
محمدی کوچه باغ، علیرضا. فتحی، علی. نظم­فر، حسین. معصومی، محمدتقی (1399)، خلاقیت شهری، نوآوری در برنامه­ریزی شهر خلاق بر مبنای مدل بوهمیان – موزائیک (نمونه مطالعاتی: مناطق دهگانه کلانشهر تبریز)، فصلنامه علمی‌– پژوهشی جغرافیا (برنامه­ریزی منطقه­ای)، سال دهم، شماره 3، صص 780-767.
مخدوم، مجید (1394)، شالوده آمایش سرزمین، انتشارات دانشگاه تهران.
نگارش حسین (1392): کاربرد ژئومورفولوژی در مکان‌گزینی شهرها و پیامدهای آن، مجله جغرافیا و توسعه، بهار و تابستان 1392، دوره 1, شماره پیاپی 1، صص 150-133
Deng,H. (2017): Multi-criteria analysis with fuzzy pairwise comparison. Inter- national Journal of Approximate Reasoning, 21 (3): 215-231.
Douglas, J (2014): The urban environment; London, Edward Arnold.
Gregory K. J( 2018) Walling D. E.; Drainage basin form and process, a geographical approach: London, Edward Arnold.
Schick A.P. et al. (2016): Hydrologic processes and geomorphic constrainsts on urbanization of alluvial fan slopes; Elsevier Science, 2016.
Castanedo, S., Juanes, J. A., Medina, R., Puente, A., Fernandez, F., Olabarrieta, M., & Pombo, C. "Oil spill vulnerability assessment integrating physical, biological and socio-economical aspects: Application to the Cantabrian coast (Bay of Biscay, Spain)", Journal of environmental management, Vol. 91, pp.149-159, (2016).
Malczewski, J.,"GIS and Multi Criteria Decision Analysis", John Wiley & Sons INC, (2014).
Hill, M. J., Braaten, R., Veitch, S. M., Lees, B. G., and Sharma, S., "Multi-criteria decision analysis in spatial decision support: the ASSESS analytic hierarchy process and the role of quantitative methods and spatially explicit analysis", Environmental Modeling & Software, Vol. 20, pp. 955-976, (2015).
Saaty, T. L., "How to make a decision: the analytic hierarchy process", European journal of operational research, Vol. 48, pp. 9-26, (2004).
Marinoni, O., "Implementation of the analytical hierarchy process with VBA in ArcGIS", Computers & Geosciences, Vol. 30, pp. 637-646, (2014).
Deng, H., "Multicriteria analysis with fuzzy pairwise comparison", International Journal of Approximate Reasoning, Vol. 21, pp. 215-231, (2016).
Jie, L. H., Meng, M. C., and Cheong, C. W. "Web based fuzzy multicriteria decision making tool", International Journal of the computer, the Internet and management, Vol. 14(2), pp. 1-14, (2016).