جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

بررسی روند نوگرایی در عثمانی در قرن 18 و 19 میلادی

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان
علی اصغر محمد پور 1
ابوالحسن مبین 2
امید سپهری راد 2
1 دانشجوی دکتری، گروه تاریخ ایران بعد از اسلام، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران.
2 استادیار، گروه تاریخ، واحد بجنورد، دانشگاه آزاد اسلامی، بجنورد، ایران.
10.22034/jgeoq.2024.303076.3277
چکیده
بعد از سده ها عبور اروپا از رنسانس و داشتن وضعی عالی و دورانی طلایی در همه گونه تغییرات و نوگرایی، عثمانی که در همسایگی اروپا واقع بود و مراودات بسیاری با آنجا داشت، امیدوار بود که تغییرات در کشورش نیز انجام پذیرد، اما این کار با سختی هایی همراه بود و فرهنگِ متفاوت و حکومتِ ایدئولوژیکش مانع تغییرات عمده می شد. در عثمانی، نوگرایی با عصر لاله جرقه خورد و با تنظیماتِ سلطان عبد المجید اوّل وارد مرحله نوینی شد. با فراز و نشیب فراوان، روند اصلاحات بدست جنبش ترکان جوان و محصلینِ از فرنگ برگشته افتاد و شتاب گرفت. سوالاتی که مطرح است مبنی بر اینکه نوگرایی در عثمانی از کجا تأثیر گرفته؟ و اینکه توسط کدام جنبشِ قدرتمند به ثمر نشست؟ در پاسخ به سوالات اصلی مطروحه به کنکاش خواهیم پرداخت. ما این سوالات را با فرضییاتی دال بر تأثیر از اروپا گرفته و «جنبش ترکان جوان» روند نوگرایی را در عثمانی به ثمر نشاند، پاسخ داده و دنبال می کنیم. می توان تأسیس مجلس، انقراض سلاطین و تغییرات فرهنگی، اجتماعی، آموزشی، صنعتی، نظامی، سیاسی و ... را از پیامدهای این نوگرایی دانست.
کلیدواژه‌ها
عثمانی
اروپا
تغییرات
تنظیمات
نوگرایی

عنوان مقاله English

Investigating the process of modernization in Ottoman in the 18th and 19th centuries AD

نویسندگان English

Aliasghar Mohamadpour 1
Abolhasan Mobin 2
Omid Sepehrirad 2
1 PhD student in the Department of History of Iran after Islam, Bojnord Branch, Islamic Azad University, Bojnord, Iran.
2 Assistant Professor, Department of History, Bojnord Branch, Islamic Azad University, Bojnord, Iran.
چکیده English

After centuries of Europe passing through the Renaissance and having a great situation and a golden age in all kinds of changes and modernization, Ottoman, who was located in the neighborhood of Europe and had many relations with it, hoped that the changes would also be done in his country, but this was done with It was accompanied by difficulties and its different culture and ideological government prevented major changes. In the Ottoman Empire, modernism was ignited with the Tulip era and entered a new phase with the settings of Sultan Abd al-Majid I. With a lot of ups and downs, the process of reform fell under the hands of the movement of young Turks and students who returned from Farang and gained momentum. The questions that are raised that where did modernism in Ottoman influence? And by which powerful movement was it achieved? We will delve into the answers to the main questions. We answer and follow these questions with assumptions indicating the influence from Europe and the "Young Turks Movement" brought about the process of modernization in Ottoman. The establishment of the parliament, the extinction of the sultans, and the cultural, social, educational, industrial, military, political changes, etc. can be considered as the consequences of this modernization.

کلیدواژه‌ها English

Ottoman
Europe
changes
adjustments
modernization
احمدی، حمید (1369). ریشه‌های بحران در خاورمیانه. تهران: کیهان.
امامی خویی، محمد تقی (1395). تاریخ امپراتوری عثمانی. تهران: سمت.
امین، احمد (1376). پیشگامان مسلمان تجدد گرایی در عصر جدید. ترجمه حسن یوسفی اشکوری. تهران: علمی و فرهنگی.
اندرسون، پری (1358). دارالاسلام (امپراتوری عثمانی). ترجمه آرسن نظریان. تهران: پویش.
آژند، یعقوب (1364). ادبیات نوین ترکیه. تهران: امیرکبیر.
باربر، نوئل (1364). فرمانروایان شاخ زرین. ترجمه هوشنگ مهدوی. تهران: گفتار.
باربر، نوئل (1374). فرمانروایان شاخ زرین از سلیمان قانونی تا آتاتورک. ترجمه عبدالرضا هوشنگ مهدوی. چ 8. تهران: گفتار.
بهار، محمدتقی (1357). تاریخ مختصر احزاب سیاسی ایران (انقراض قاجاریه). تهران: حبیبی.
پورگشتال، یوزف فون هامر و هانری ماتیه (1387). تاریخ امپراتوری عثمانی. ترجمه میرزا زکی علی آبادی (مازندرانی). به اهتمام جمشید کیان فر. چ 1. تهران: اساطیر. ج 5.
حائری، عبدالهادی (1364). امپراتوری عثمانی و دو رویه تمدن بورژوازی غرب. مشهد: دانشکده علوم انسانی.
حائری، عبدالهادی (1364). تشیع و مشروطیت در ایران و نقش ایرانیان مقیم عراق. تهران: امیرکبیر.
حائری، عبدالهادی (1387). نخستین رویارویی‌های اندیشه‌گران ایران با دو رویه تمدن بورژوازی غرب. تهران: امیرکبیر.
حضرتی، حسن. (1384). "اصلاحات در امپراتوری عثمانی (از عصر لاله تا عهد تنظیمات)"، نشریه تاریخ اسلام، تهران، 6(3)، 125-159.
دورسون، داوود (1380). دین و سیاست در دولت عثمانی. ترجمه منصوره حسینی و داوود وفایی. تهران: مرکز پژوهش و کتابخانه مجلس شورای اسلامی.
دیانت، علی اکبر (1387). استانبول؛ دایره المعارف بزرگ اسلامی. تهران: وزارت ارشاد. ج 8.
راس، لرد کین (1373). قرون عثمانی. ترجمه پروانه ستاری. چ 1. تهران: کهکشان.
سلطان عبدالحمید (1377). شرح احوال سلطان عبدالحمید و اوضاع مملکت عثمانی. تصحیح و تقشیه محمد حسن کاووسی عراقی. ترجمه محمد حسن خان اعتماد السلطنه. چ 1. تهران: نشر وزارت امور خارجه.
شاو، استانفورد جی و ازل کورال شاو (1370). امپراتوری عثمانی جدید و ترکیه. ترجمه محمود رمضان زاده. چ 1. مشهد: نشر آستان قدس.
عرفانیان، مسعود. "تنظیمات در عثمانی و تأثیر آن بر امیرکبیر، میرزا حسین خان سپهسالار و میرزا ملکم خان ناظم الدوله"، فصلنامه تاریخ روابط خارجی، 1391، 13(52 و 53)، 75-96.
قاضی، ابوالفضل (1370). حقوق اساسی و نهادهای سیاسی. تهران: دانشگاه تهران.
گوچک، فاطمه موگ (1392). رویارویی شرق و غرب در عصر روشنگری؛ فرانسه و امپراتوری عثمانی در سده هجدهم. ترجمه عبدالله همتی گلیان. مشهد: بنیاد پژوهش‌های اسلامی.
لاپیدوس، ایرا ماروین (1381). تاریخ جوامع اسلامی. ترجمه علی بختیاری. تهران: اطلاعات.
لوییس، برنارد (1372). ظهور ترکیه نوین. ترجمه محسن علی سبحانی. تهران: مترجم.
محمدزاده، مهدی و دیگران. "هنر در خدمت گفتمان نوسازی: مطالعه موردی نقاشی عثمانی از اواخر امپراتوری تا استقرار جمهوری"، نشریه هنرهای صناعی اسلامی، تهران: 1395، 1(1)، 11-20.
مفتاح، الهامه (1374). نگاهی به روند نفوذ و گسترش زبان و ادب فارسی در ترکیه. تهران: وزارت فرهنگ.
ناطق، هما. "پیآمدهای سیاسی و اقتصادی تنظیمات عثمانی: ترکان، ارمنیان، ایرانیان"، ادبیات و زبان‌ها (نشریه بخارا)، 1378، شماره 5، 281-306.
ونیسنت، اندرو (1376). نظریه‌های دولت. ترجمه حسین بشیریه. تهران: نشر نی.
ووسینیچ، وین (1346). تاریخ امپراطوری عثمانی. ترجمه سهیل آذری. تهران: فرانکلین.
یاسین، قسیم و حمید حاجیان پور. "نظم نوین سلطان سلیم سوّم؛ نقطه عطف گرایش امپراتوری عثمانی به اصلاحات نوین (1807-1789م)"، تاریخ فرهنگ و تمدن اسلامی (علمی- پژوهشی)، 1398، 10(37)، 87-98.
یاغی، اسماعیل احمد (1391). دولت عثمانی از اقتدار تا انحلال. ترجمه رسول جعفریان. چ 7. قم: نشر حوزه و دانشگاه.