جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

بررسی نگاه سینمایی و ساختار داستان «استخری پر از کابوس» بیژن نجدی با رویکرد زبان‌شناسی و نقد جغرافیایی (نظریه برتران وستفال)

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات فارسی، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران.
2 استادیار، گروه زبان و ادبیات فارسی، واحد کرمان، دانشگاه آزاد اسلامی، کرمان، ایران.
3 استادیار دانشکده هنر، دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران.
10.22034/jgeoq.2024.235853.2562
چکیده
زمینه و هدف: داستان‌نویسی سابقه طولانی در ادبیات فارسی دارد. باگذشت زمان، آشنایی داستان‌نویسان با ادبیات روز جهان و تئوری‌های ادبی جدید رویکردی نو در ادبیات داستانی به وجود آمد. بی شک می‌توان بیژن نجدی را یکی از موفق‌ترین نویسندگان این جریان ادبی نامید. نجدی با انتشار مجموعه "یوزپلنگانی که با من دویده‌اند " حضوری کوتاه‌مدت در فضای ادبی ایران داشت؛ اما تأثیری که آثارش بر جریان‌های ادبی پس از او گذاشت بسیار چشمگیر و قابل‌توجه است. در داستان‌نویسی امروز زبان و تکنیک با رویکردی نو مواجه گردیده، ریخت‌شناسی کلمات و فرم داستان نیز در این سال‌ها بیش از محتوا موردتوجه قرار گرفته و زبان به یکی از اصلی‌ترین ارکان ادبیات داستانی نوگرا تبدیل‌شده است. در داستان‌های نجدی زبان و روایت‌ها به شعر تبدیل شده یکی از ویژگی‌های مهم آن به‌کارگیری فراوان تشبیه و استعاره است و نوعی تشخص سبکی به آثار او بخشیده. نگاه سینمایی نجدی به مقوله داستان از دیگر ویژگی‌های نجدی است که در داستان استخری پر از کابوس بیشتر از بقیه داستان‌ها نمود دارد؛ تا جایی که راوی مانند دوربین سینمایی عمل می‌کند. دیالوگ‌ها، قطع‌شدن صحنه‌ها، چرخش نگاه راوی مانند چرخش دوربین در تمامی صحنه‌ها مشهود است. در این پژوهش با استناد به نظریه نقد جغرافیایی برتران وستفال به بررسی تاثیر اقلیم و جغرافیا در شکل گیری این نگاه سینمایی پرداخته شده است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Investigating the cinematic view and the structure of the story "A pool full of nightmares" by Bijan Najdi with the approach of linguistics and geographical criticism (Bertran Westphal's theory)

نویسندگان English

Behnaz Salehi 1
Maryam Gholamreza Beigi 2
Majid Fadaei 3
1 PhD student of Persian language and literature, Islamic Azad University, Kerman
2 Faculty of Persian Language and Literature, Islamic Azad University, Kerman, Iran
3 Assistant Professor, Faculty of Arts, Isfahan University
چکیده English

Background and purpose: Story writing has a long history in Persian literature. With the passage of time, the familiarity of story writers with the literature of the world and new literary theories, a new approach in fiction literature was born. Undoubtedly, Bijan Najdi can be called one of the most successful writers of this literary movement. Najdi had a short-term presence in Iran's literary scene with the publication of the collection "Leopards that ran with me". But the impact that his works had on the literary trends after him is very impressive and significant. In today's story writing, language and technique have faced a new approach, the morphology of words and the form of the story have also been paid attention to more than the content in these years, and language has become one of the main pillars of modern fiction literature. In Najdi stories, the language and narratives have been turned into poetry, one of its important features is the use of similes and metaphors, and it has given a kind of stylistic character to his works. Najdi's cinematic view of the story category is one of the other characteristics of Najdi, which is more evident in the story of a pool full of nightmares than in other stories; To the extent that the narrator acts like a movie camera. Dialogues, cuts of scenes, the rotation of the narrator's gaze, as well as the rotation of the camera, are evident in all scenes. In this research, based on Bertran

کلیدواژه‌ها English

Bijan Najdi
Linguistics
Cinematography
Geographical Criticism
آن جونز، کاترین، 1389، راه داستان فن و روح نویسنده، ترجمه محمد گذرآبادی، تهران، هرمس
آی آی، ریچاردز، 1388، اصول نقد ادبی، ترجمه سعید حمیدیان، چ 2،  تهران، علمی و فرهنگی
انوری، حسن،1385، فرهنگ فشرده سخن، جلد دوم، چ 3، تهران، سخن    
احمدی، بابک؛1375، حقیقت و زیبایی، چ 3، تهران نشر مرکز
احمدی، بابک؛1380، ساختارگرای و تاویل متن، چ 3، تهران نشر مرکز
اصلانی، محمد رضا؛ 1385، استعاره و مجاز در داستان، چ 1، تهران، نشر نیلوفر
اسکولز، رابرت، 1377، عناصر داستان، ترجمه فرزانه طاهری، تهران، مرکز
ـــــــ، 1383، ساختارگرایی در ادبیات، ترجمه فرزانه طاهری، تهران، مرکز
برت، آر آل، 1379، تخیل، ترجمه مسعود جعفری، تهران، مرکز
بهارلو، محمد، 1372، داستان کوتاه ایران، چ 1، تهران، طرح نو 
پاینده، حسین، 1382، گفتمان نقد، تهران، روزنگار
ــــــــــــ، 1372، جهان داستان، تهران، نارون
ــــــــــــ،1385، نقد ادبی و دمکراسی، تهران، نیلوفر
تسلیمی، علی، 1388، نقد ادبی، تهران،  کتاب آمه
ـــــــ، ـــــ، 1388، گزاره‌هایی  در ادبیات معاصر ایران (داستان)، کتاب آمه
جان، پک، 1366، شیوه تحلیل رمان، ترجمه احمد صدارتی، چ 3، تهران، مرکز
خسروی، ابوتراب، 1388، حاشیه ای بر مبانی داستان، تهران، ثالث
دقیقیان، شیریندخت، منشاء شخصیت در ادبیات داستانی، تهران، ناشر نویسنده
رید، یان، 1376، عناصر داستان، ترجمه فرزانه طاهری، تهران، مرکز
ریمون، شلومیت، کنان، 1378، روایت داستانی بوطیقای معاصر، مترجم ابوالفضل حری، نیلوفر
سناپور، حسین،1388، جادوهای داستان، تهران، چشمه
سیدحسینی، رضا، 1385، مکتب‌های ادبی، چ سیزدهم، جلد اول، تهران، نگاه
 سیدحسینی، رضا،1384، مکتب‌های ادبی، چ دوازدهم، جلد دوم، تهران، نگاه
شفیعی کدکنی، محمدرضا؛ صورخیال در شعر فارسی، چ7، تهران، نشرآگه
شوالیه، ژان، گربران، آلن،1385، فرهنگ نمادها، ترجمه سودابه فضائلی، چ اول، تهران، جیحون
فلکی، محمود، 1382، روایت داستان، تهران، بازتاب نگار
گلشیری، احمد، 1378، داستان و نقد داستان و کارگاه نقد، تهران، آگاه
لاج، دیوید، 1388، هنر داستان نویسی، ترجمه رضا رضایی، تهران، نی
ـــــــ، ایان وات، دیوید ریچز، 1374، نظریه رمان، ترجمه حسین پاینده، چ 1، تهران، نظر
مستور، مصطفی، 1379، مبانی داستان کوتاه، تهران، مرکز
موام، ویلیام سامرست،1352،  درباره رمان و داستان کوتاه، ترجمه کاوه دهگان، جیبی
نجدی، بیژن، 1380، یوزپلنگانی که با من دویده اند؛ چ 3، تهران،  مرکز
ــــــــ، 1383، دوباره از همان خیابان‌ها؛ چ 3، تهران، مرکز
ــــــــ، 1383، داستان‌های نا تمام؛ چ 2، تهران،  مرکز
هینلز، جان، 1377، شناخت اساطیر ایران،  ترجمه ژاله آموزگار، احمد تفضلی، چشمه
هاوکس، ترنس؛ 1377، استعاره، فرزانه طاهری، تهران، نشر مرکز
هال، جیمز،1378، فرهنگ نگاره ای نمادها در هنر شرق و غرب، ترجمه رقیه بهزادی، چ3، تهران، فرهنگ معاصر
یونسی، ابراهیم، 1369، هنر داستان، چ5، تهران، نگاه
یونگ، کارل گوستاو، 1384، انسان و سم بول‌هایش، محمود سلطانیه، تهران، جامی 
عاطفه، جواد. تاریخ بازدید 23/9/90 «یادداشتی برجهان داستانی بیزن نجدی»، سایت سخن www.sokhan.ir