جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

بررسی تعهدات بیمه گر در بیمه مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری در حقوق ایران با تاکید بر رویه قضایی در راستای برنامه ریزی منطقه ای و توسعه پایدار

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری، گروه حقوق، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران.
2 استادیار، گروه حقوق خصوصی، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران.
3 استادیار، گروه حقوق، واحد اراک، دانشگاه آزاد اسلامی، اراک، ایران.
10.22034/jgeoq.2023.247828.2713
چکیده
مقاله حاضر در مقام تحلیل و بررسی عملکرد حقوق ایران در رابطه با تعهدات بیمه گر در بیمه مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی برآمده و به هدف مشترک این نظام دایر بر جبران خسارت وارده و جلب رضایت زیان دیده، و اعادة وضع پیشین زیاندیده است. به رغم توسعه بیش از اندازه مقدار بکارگیری از بیمه های مسئولیت‌ مدنی‌، همچنان ماهیت‌ حقوقی این قرارداد‌ پدیدار نگشته است. تبیین آثار‌ این قرارداد‌ بر طرفین‌ آن و افراد ثالث‌ خسارت‌دیده، صرفا با اتکا بر آگاهی ماهیت‌ این قرارداد‌ امکان‌پذیر خواهد بود‌. فاصله‌ گرفتن‌ از قواعد‌ عمومی‌ قرارداد‌ها‌ در بیمه نامه‌های‌ مسئولیت‌، مانند تعهد‌ بیمه گر در پرداخت زیان به فرد ثالث‌ زیان‌دیده‌ حتی در صورت‌ عمد‌ بیمه گذار‌ و باقی مواردی که با قواعد‌ عمومی‌ توجیه‌ پذیر نمی باشند، تماما حکایت از آن دارد‌ که بایستی برای این نوع‌ بیمه ها یک ماهیت‌ مستقل‌ در نظر‌ گرفت. با این شرایط سوال مقاله ی حاضر آن است که تعهدات بیمه گر در بیمه مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در حقوق ایران بر چه مبنایی است؟ روش تحقیق در این پژوهش توصیفی - تحلیلی است و یافته ها نشان دهنده آن است که تعهدات بیمه گر در بیمه مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه موتوری زمینی در حقوق ایران بر مبنای مسئولیت مدنی جمعی است. سامانة مسئولیت مدنی جمعی در حقوق ایران سبب‌ می‌شود‌ که‌ اگر در برخورد خودروها تنها یکی از خودروهای مؤثر در حادثه، قرارداد معتبر بیمة‌ اجباری‌ داشته‌ باشد، تمام خسارت آسیب‌دیدگان (جز رانندة مسبب حادثه) جبران شود.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Examining the obligations of the insurer in the civil liability insurance of the owners of motor vehicles in Iranian law with an emphasis on judicial practice in line with regional planning and sustainable development.

نویسندگان English

Mahsa Aghazadeh 1
Vahid Ghasemi Ahd 2
Seyed Vahid Lajevardi 3
1 PhD student, Department of Law, Arak Branch, Islamic Azad University, Arak, Iran.
2 Assistant Professor, Department of Private Law, Arak Branch, Islamic Azad University, Arak, Iran.
3 Assistant Professor, Department of Law, Arak Branch, Islamic Azad University, Arak, Iran.
چکیده English

The present article is an analysis and review of the performance of Iranian laws in relation to the obligations of the insurer in the civil liability insurance of the owners of land motor vehicles, and the common goal of this system is to compensate for the damage caused, to satisfy the injured party, and to restore the previous condition of the injured party. Despite the excessive development of the use of civil liability insurance, the legal nature of this contract has not yet emerged. It will be possible to explain the effects of this contract on its parties and third parties who have suffered damage, only by relying on the knowledge of the nature of this contract. Staying away from the general rules of contracts in liability insurance policies, such as the insurer's obligation to pay losses to the injured third party even in the case of the policyholder's intention, and other cases that cannot be justified by the general rules, all indicate that it should be for this type of Insurance considered an independent nature. With these conditions, the question of the present article is, what is the basis of the insurer's obligations in the civil liability insurance of owners of land motor vehicles in Iranian law? The research method in this research is descriptive-analytical and the findings show that the insurer's obligations in the civil liability insurance of owners of land motor vehicles in Iranian law are based on collective civil liability. The system of collective civil liability in Iranian law causes that if only one of the cars involved in the accident has a valid compulsory insurance contract, all the damages of the injured (except the driver who caused the accident) will be compensated.

کلیدواژه‌ها English

Obligation
insurer
civil liability
land motor vehicles
Iranian law and judicial procedure
امیری قائم مقام، عبدالمجید (1385)، حقوق تعهدات، جلد اول، تهران: میزان.
ایزانلو، محسن (1388)، نقد و تحلیل قانون بیمه اجباری،  فصلنامه حقوق، شماره 4.
بابایى، ایرج (1400)، حقوق‌ بیمه‌، تهران‌: سمت
تقی‌زاده، ابراهیم، هاشمی احمدعلی (1396)، مسئولیت مدنی (ضمان قهری)، تهران: انتشارات پیام نور
تیزمهر، زهرا ؛ شرافت ‌پیما، محمدرضا (1398)، تحولات مسئولیت مدنی دارندگان وسایط نقلیۀ موتوری زمینی در قوانین موضوعه، دانشنامه های حقوقی، شماره 3.
جعفری لنگرودی، محمدجعفر (1400)، دوره مبسوط در ترمینولوژی حقوق، تهران: گنج دانش
جعفری لنگرودی، محمدجعفر(1396)، حقوق تعهدات، تهران: گنج دانش.
خدابخشی، عبداللّه(1390)‌، تأثیر‌ بیمه در حقوق مسئولیت مدنى، پایان‌نامه‌ کارشناسى ارشد حقوق خصوصى، تهران: دانشگاه تهران‌.
خدابخشی، عبدالله(1390)، مسئولیت مدنی ناشی از حوادث رانندگی و تحولات آن در حقوق ایران، مجله حقوقی دادگستری، شماره 74.
خدابخشى، عبداللّه (1395)، جبران خسارت کارگران در نظام مسئولیت مدنى‌، تهران‌: شرکت‌ سهامى انتشار
رحیمی، حبیب (1399)، مسئولیت مدنی، الزامات خارج از قرارداد، تهران: سمت.
روحانی، فرامرز (1390)، حسابداری نمایندگان و کارگزاران بیمه، تهران: انتشارات چاپ و نشر بازرگانی
ره‌پیک، سیامک (1390)، مسئولیت مدنی دارندگان وسایل نقلیه بر اساس قانون بیمه اجباری مصوب سال 1387 در مقایسه با قانون مصوب 1347، فصلنامه حقوق، شماره 3.
شریف، محمدمهدی (1392)، منطق حقوق، تهران: شرکت سهامی انتشار
طهماسبی، جواد(1390)، گفتمان دامنه اصلاح قانون بیمه اجباری مصوب 1389، مجله حقوقی دادگستری، شماره68.
فاضل لنکرانی، محمد (1428ق)، جامع‌المسائل، جلد 2. قم: امیر
کاتوزیان، ناصر، ایزانلو، محسن (1397)، الزام‌های خارج از قرارداد (مسئولیت مدنی)، جلد 3، تهران: گنج دانش
کاظمی، محمود (1391)، اثر فعل زیان دیده بر مسئولیت مدنی عامل زیان دیده، فصلنامه حقوق قضایی، شماره57.