جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

ارزشیابی برنامه‌ درسیِ دوره‌ی متوسطه دوم در جهت پرورش تفکر خلاق

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان
الناز احدمطلقی 1
رضا والا 2
علیرضا چناری 3
1 دانشجوی دکتری رشته علوم تربیتی (گرایش برنامه ریزی درسی)، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن، گروه علوم تربیتی، رودهن، ایران
2 استادیار دانشگاه آزاد اسلامی، واحد رودهن، گروه علوم تربیتی، رودهن، ایران
3 استادیار گروه علوم تربیتی، واحد رودھن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودھن، ایران
10.22034/jgeoq.2024.266700.2891
چکیده
طراحی برنامه درسی به شیوه‌ی سنّتی (موضوع مدار) با کاستی‌ها و مشکلات عدیده‌ای همراه است. مثلا بی‌توجهی به شخصیت، نیازها و رغبت‌های یادگیرندگان، عدم انطباق با واقعیت‌های زندگی فردی و گسیختگی بخش‌های گوناگون برنامه درسی را می‌توان نام برد. این برنامه‌ها موضوعاتی را آموزش می‌دهند که مجزا هستند و موجب احساس بی‌ربطی، بیهودگی و گاهی حتی سردرگمی در دانش‌آموزان می‌شود. بنابراین مبحث تلفیق در دهه‌های اخیر با فراوانی و شدت بیشتری، در حوزه‌ی برنامه‌ی درسی، مطرح شده و به ‌عنوان متغیری جدید هم ‌افق‌های تازه‌ای را در مسیر تحول و تغییر پارادایم برنامه‌ی درسی قرار داده و هم بر پیچیدگی‌های نظری و عملی رشته افزوده است. پژوهش حاضر با هدف ارایه الگوی برنامه درسی تلفیقی در جهت پرورش تفکر خلاق در دانش آموزان متوسطه دوم صورت گرفت. براساس یافته های پژوهش، مفاهیمی که با توجه به چهار بٌعد الگو مورد تأکید متخصصان برنامه ریزی درسی و دبیران قرار گرفت. به نظر می رسد الگوی طراحی شده در چهار بٌعد هدف، محتوی، فعالیت های یادگیری و ارزشیابی در دوره دوم متوسطه با توجه به نتایج حاصل از مرور نظام مند منابع و متون تخصصی و همچنین تحلیل محتوای کیفی، دارای کارآیی و اثربخشی بوده و از پیش بینی کنندگی مناسبی برای پرورش تفکر خلاق در مدارس متوسطه برخوردار باشد.
کلیدواژه‌ها
ارزشیابی
متوسطه دوم
تفکر خلاق

عنوان مقاله English

Evaluation of the curriculum of the second secondary course in order to cultivate creative thinking

نویسندگان English

Elnaz Ahadmotlaghi 1
Reza Vala 2
Alireza Chenari 3
1 Ph.D student in the field of educational sciences (curriculum planning orientation), Islamic Azad University, Roudhen Branch, Department of Educational Sciences, Roudhen, Iran
2 Assistant Professor, Islamic Azad University, Roudhen Branch, Educational Sciences Department, Roudhen, Iran
3 Assistant Professor, Department of Educational Sciences, Roudhen Branch, Islamic Azad University, Roudhen, Iran
چکیده English

Curriculum design in a traditional way (subject-oriented) is associated with many shortcomings and problems. For example, neglecting the personality, needs and desires of learners, non-compliance with the realities of individual life, and discontinuity of various parts of the curriculum can be mentioned. These programs teach subjects that are separate and cause students to feel irrelevant, futile and sometimes even confused. Therefore, the topic of integration has been raised in the field of curriculum in recent decades with more frequency and intensity, and as a new variable, it has placed new horizons in the path of evolution and change of the curriculum paradigm, and has added to the theoretical and practical complexities of the field. The present research was conducted with the aim of presenting a consolidated curriculum model for the development of creative thinking in secondary school students. Based on the findings of the research, the concepts that were emphasized by curriculum experts and teachers according to the four dimensions of the model. It seems that the model designed in the four dimensions of goal, content, learning and evaluation activities in the second year of high school, according to the results of a systematic review of specialized sources and texts as well as qualitative content analysis, has efficiency and effectiveness and has already To have a suitable vision for cultivating creative thinking in secondary schools.

کلیدواژه‌ها English

evaluation
secondary school
creative thinking
 
ابراهیمی، نامدار و محمود مهرمحمدی (1399). تربیت برای پرسیدن: درآمدی بر نظریه تربیتی پرسش محور. تهران: نشر نی.
اسماعیلی، زهرا (1399). تدوین راهنمای عمل برنامه درسی تلفیقی پایه اول ابتدایی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد. تهران: دانشگاه الزهرا.
امینی، محمد، رحیمی و مرجان. منتظر (1398). تعیین نقش و سهم برخی عوامل و موانع رشد خلاقیت در نظام آموزشی ایران (مورد مطالعه: مدارس دوره متوسط اول کاشان). ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی, 9(1): 114-81.
انوری، مهسا (1399). تدوین راهنمای عمل برنامه درسی تلفیقی پایه پنجم ابتدایی. پایان‌نامه کارشناسی ارشد برنامه درسی تهران: دانشگاه الزهرا.
پورعباد، پریسا (1399). مقایسه تاثیر برنامه درسی تلفیقی و سنتی در یادگیری زبان انگلیسی، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا (س).
جلال­پور، سارا (1399). تدوین و تولید راهنمای عمل برنامه درسی تلفیقی پایه سوم ابتدایی. (پایان ‌نامه کارشناسی ارشد)، دانشگاه الزهرا، تهران.
جماعتی، رسول، حکیم زاده، رضوان، عراقیه، علی رضا و بتول فقیه آرام (1401). ارائه الگوی برنامه درسی تلفیقی دانشجو معلمان دانشگاه فرهنگیان، مطالعات آموزشی و آموزشگاهی، (30).
راهبر، علی، امام جمعه، سید محمدرضا، حسینی دهشیری، افضل السادات و علیرضا عصاره (1401). طراحی الگوی برنامه درسی مبتنی بر خلاقیت برای دانشجو معلمان: رویکرد داده بنیاد. فناوری آموزش, 17(1): 138-121.
سیدی، بتول (1399). طراحی و اعتباربخشی الگوی برنامه‌درسی تربیت‌اقتصادی در دوره‌اول متوسطه با رویکرد تلفیقی، دکتری تخصصی، دانشگاه الزهرا (س).
سیف، علی اکبر ( 1394). روانشناسی پرورشی نوین، روانشناسی یادگیری و آموزش، تهران: دوران.
صفایی، نصرت، زارعی، اقبال و عبدالوهاب سماوی (1400). طراحی و اعتباربخشی الگوی برنامه درسی مبتنی بر مهارت‌های تفکر خلاق برای دانش‌آموزان دوره ابتدایی. فناوری آموزش, 15(3): 590-579.
طلوعی خیبری، فاطمه، طیبی ثانی، سید مصطفی و باقر مرسل (1400). تاثیر برنامه درسی تلفیقی بر یادگیری درس علوم تجربی و مهارت تربیت بدنی پایه پنجم ابتدایی، رهبری و مدیریت آموزشی، (56).
علیپور، وحیده (1383 ). بررسی محتوای درسی کتب دوره راهنمـایی از نظـر تفکـر انتقادی"، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تربیت معلم تهران.
قلاوند، زهره (1399). طراحی و اعتبارسنجی الگوی برنامه درسی تربیت جنسی در دوره اول متوسطه با رویکرد تلفیقی، دکتری تخصصی، دانشگاه الزهرا (س).
کدخدازاده، سمیه (1399). جایگاه کنجکاوی و پیشرفت تحصیلی در برنامه درسی تلفیقی از دیدگاه معلمان دوره ابتدایی، کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا (س).
کرمی، مرتضی و احمد رجبی باغدار ( 1395). طراحی الگویی برای برنامه‌درسی مبتنی بر پرورش خلاقیت در دوره ابتدایی آموزش و پرورش جمهوری اسلامی ایران، وزارت علوم، تحقیقات، و فناوری، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، پایان نامه کارشناسی ارشد.
مقام دوست، ابوبکر (1398). طراحی و اعتبار سنجی الگوی مطلوب برنامه درسی هنرستان های کاردانش با رویکرد کارآفرینی، دکتری تخصصی، دانشگاه تربیت مدرس.
مهدیزاده، پریسا (1400). تدوین راهنمای عمل برنامه درسی تلفیقی پایه دوم ابتدایی، پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه الزهرا (س).
یوسفی واقف، بهناز و عزت الله نادری (1400). طراحی و اعتبار یابی الگوی برنامۀ درسی تلفیقی در دورۀ پیش‌دبستان با تمرکز بر حیطۀ روانی - حرکتی، پژوهش در برنامه ریزی درسی، (70).
Ahmadi, P. (2021). Compilation of curriculum practice guide and integrated education, in order to empower primary teachers in virtual education in the age of Corona. Booklet of the 18th Conference of the Iranian Curriculum Studies Association. Iranian identity of curriculum and education in the post-corona era. Mashhad Ferdowsi University. March 18 and 19. [In Persian].
Alberto Gandolfi (2021). Planning of school teaching during Covid-19, Physica D. the Imagination for Second Graders”, International Journal of Information and Education Technology, Vol. 8, No. 2
Davidson, B. (1994). Critical thinking: a perspective and prescriptions for language teachers. The Language Teacher: 18(4), 20-26.
Ghislaine Gueudeta , Caroline Poisard (2019). Design and use of curriculum resources for teachers and teacher educators: Example of the Chinese abacus at primary school, International Journal of Educational Research.
Hava .Vidergor,Mor.Givon,Eti.Mendel.(2019). “Promoting future thinking in elementary and middle school applying the Multidimensional Curriculum Model”, Thinking, Volume, Pages 19-30.
Helen Frank , Mike McLinden , Graeme Douglas (2020). Accessing the curriculum; university based learning experiences of visually impaired physiotherapy students, Nurse Education in Practice.
Lee, J., & Cho, J. (2021). Process-oriented Evaluation Method for Computational Thinking. Journal of Digital Convergence, 19(10), 95-104.
Martins, E.C. & Terblanche, F. (2003). Building organizational culture that stimulates creativity and innovation. European Journal of Innovation Management, 6(1), 64-74.
Mikdashi, T. (1999). Constitutive meaning and aspects of work environment affecting creativity in Lebanon. Participation & Empowerment: An International Journal, 7(3), 47-55.
Pauker, R.A. (1987). Teaching thinking and reasoning skills: Problems and solutions. Arlington, VA: American Association of School Administrators
Pološki Vokić, N., & Aleksić, A. (2020). Are Active Teaching Methods Suitable for All Generation Y students?—Creativity as a Needed Ingredient and the Role of Learning Style. Education Sciences, 10(4), 87.
Runco, M.R. & Sakamoto, S.O. (1999) Experimental studies of creativity. In Sternberg, R.J. (ed.) Handbook of Creativity. Cambridge: Cambridge University Press, 35-61
Scheffler, I. (1960). The language of education. Springfield, IL: Charles C. Thomas.
Scriven, M., & Richard, W. P. (1987). Defining critical thinking, draft statement written for the national council for excellence in critical thinking instruction. Available at http://www.criticalthinking.org/pages/defining-critical-thinking/766; accessed 2017 11 29.
Seth King (2022). The education context for twice-exceptional students: An overview of issues in special and gifted education, Neurobiology of Learning and Memory.
Seth King (2022). The education context for twice-exceptional students: An overview of issues in special and gifted education, Neurobiology of Learning and Memory.
Sharifi, Saber; Saif Naraghi, Naderi, Ezzatola; Qadsi, Akhr (2017). The position of critical thinking in the upstream documents of Iranian education. Research in educational systems, 12 (special issue), 249-266
Sharon Lynn ChuElizabeth DeuermeyerFrancis Que(2018). “Supporting scientific modeling through curriculum-based making in elementary school science classes”, International Journal of Child-Computer Interaction, Volume 16, , Pages 1-8
Simonton, D. K. (2000). Creativity: Cognitive, Personal, Development, and Social Asects. American Psychologist, 55(1), 151–158.
Sternberg, R.J. (2006). The nature of creativity. Creativity Research Journal, 18(1), 87-98.
Susan K. Wolcott, Matthew J. Sargent (2021). Critical thinking in accounting education: Status and call to action, Journal of Accounting Education.
Tamar Meirovitz , Susie Russak , Ayala Zur (2019). English as a foreign language teachers’ perceptions regarding their pedagogical-technological knowledge and its implementation in distance learning during COVID-19, journal homepage: www.cell.com/heliyon.
Tamar Meirovitz , Susie Russak , Ayala Zur (2019). English as a foreign language teachers’ perceptions regarding their pedagogical-technological knowledge and its implementation in distance learning during COVID-19, journal homepage: www.cell.com/heliyon.
Tan Jin , Xiaoling Liu , Jun Lei (2020). Developing an effective three-stage teaching method for collaborative academic reading: Evidence from Chinese firstyear college students, Journal of English for Academic Purposes.
Tan Jin , Xiaoling Liu , Jun Lei (2020). Developing an effective three-stage teaching method for collaborative academic reading: Evidence from Chinese firstyear college students, Journal of English for Academic Purposes.
Torrance, E.P. (1962). Guiding creative talent. Englewood Cliffs, New Jersey: Prentice Hall.
Y.Sh, Chun-Yi Lee, Tsai-Feng Cheng, and ShiJer Lou (2018). “ Effects of the Life CurriculumIntegrating the Happiness Teaching and the Mind Mapping Teaching Methods on.