جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

بررسی عوامل موثر بر کاهش مصرف انرژی شهری برای پایداری کلانشهرهای هوشمند (نمونه موردی تبریز)

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان
محمد حسین فوطه بافان 1
محمد رضا پور محمدی 2
کریم حسین زاده دلیر 3
1 دانشجوی دکترای تخصصی جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران
2 استاد مدعو گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد مرند،دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران
3 استاد گروه جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری، واحد مرند، دانشگاه آزاد اسلامی، مرند، ایران
10.22034/jgeoq.2023.349317.3760
چکیده
در آینده نزدیک، عملکرد خودکار و هوشمند بودن شهرها به عنوان یک نیاز حیاتی برای بهبود رفاه اقتصادی، اجتماعی و زیست ‌محیطی شهروندان تبدیل خواهد شد. فناآوری‌های هوشمند شهری، سهم مهمی در توسعه پایدار شهرها دارند و شهرهای هوشمند را به یک واقعیت تبدیل می‌کنند. در این مفهوم، پایداری انرژی شهرها به یک نگرانی جهانی تبدیل شده ‌است، و طیف گسترده‌ای از تحقیقات و چالشها را با خود به همراه داشته ‌است که بسیاری از جنبه‌های زندگی مردم را تحت ‌تاثیر قرار می‌دهد. ساختمان‌ها که یک زیرسیستم شهری را تشکیل می‌دهند در واقع، ساختمان‌ها سنگ بنای انتشار دی‌اکسید کربن در مقیاس جهانی هستند. از این رو تحقیق حاضر به دنبال شناسایی عوامل موثر بر کاهش مصرف انرژی شهری برای پایداری کلانشهرهای هوشمند می باشد. تحقیق حاضر بصورت توصیفی-تحلیلی و پیمایشی بوده، حجم نمونه هم 15 نفر از مدیران شهری، مدیران و اساتید فناوری اطلاعات و ارتباطات است. تجزیه و تحلیل داده ها به روش معادلات ساختاری (SEM) با نرم افزارهای SPSS و Smart PLS بدست آمد. نتایج نشان می دهد که بیشترین تأثیرگذاری بر کاهش مصرف انرژی در راستای پایداری شهری را در کلانشهر تبریز مربوط به شاخص کالبدی (PH)، شاخص رضایت و آسایش شهروندان (SA) و ﻣﺪﻳﺮﻳﺖ ﻣﺼﺮف اﻧﺮژى و ﻛﺎﻫﺶ ﻣﺼﺮف آن. (CM) به ترتیب با ضرایب استخراج شده بر اساس مدل ساختاری تحقیق 965/0، 960/0 و 902/0 می باشد. بنابراین برای کاهش مصرف انرژی برای پایداری در کلانشهر شهر تبریز بکارگیری روشهای توسعه شهری هوشمند به همراه پیش بینی ساختمانهای هوشمند بسیار تاثیرگذار خواهد بود.
کلیدواژه‌ها
کلانشهر پایدار
شهر هوشمند
ساختمان هوشمند
مصرف انرژی
تبریز

عنوان مقاله English

Investigating the effective factors on reducing urban energy consumption for the sustainability of smart metropolises (Tabriz case study)

نویسندگان English

Mohammad Hosain Foutebafan 1
Mohammad Reza Pourmohammadi 2
Karim Hosseinzadeh Dalir 3
1 Department of Geography and urban planning, Marand Branch, Islamic Azad university, Marand, Iran
2 Visiting Professor, Department of Geography and Urban Planning, Marand Branch, Islamic Azad University, Marand, Iran
3 Professor, Departement of of Geography and Urban Planning, Marand Branch, Islamic Azad University, Marand, Iran
چکیده English

In the near future, the automated performance and intelligence of cities will become a vital need to improve the economic, social and environmental well-being of citizens. Urban smart technologies play an important role in the sustainable development of cities and make smart cities a reality. In this sense, the energy sustainability of cities has become a global concern, and has brought with it a wide range of research and challenges that affect many aspects of people's lives. Buildings that make up an urban subsystem In fact, buildings are the cornerstone of global carbon dioxide emissions. Therefore, the present study seeks to identify the factors affecting the reduction of urban energy consumption for the sustainability of smart metropolises. The present research is descriptive-analytical and survey, the sample size is 15 city managers, managers and professors of information and communication technology. Data analysis was performed by structural equation method (SEM) with SPSS and Smart PLS software. The results show that the greatest impact on reducing energy consumption in the direction of urban sustainability in the metropolis of Tabriz is related to the physical index (PH), citizens' satisfaction and comfort index (SA), energy consumption management. (CM) with the extracted coefficients based on the structural model of the research are 0.965, 0.960 and 0.902, respectively. Therefore, to reduce energy consumption for sustainability in the metropolis of Tabriz, the use of smart urban development methods along with the forecast of smart buildings will be very effective.

کلیدواژه‌ها English

Sustainable metropolis
smart city
smart building
energy consumption
Tabriz
باقری، وحیده و احد نژاد ابراهیمی­(1397)، بهینه‌سازی انرژی در طراحی نمای ساختمان‌ با تأکید بر رویکرد مهندسی ارزش (مطالعه موردی: مجموعه تجاری- اقامتی امید مشهد). فصلنامه جغرافیا (برنامه ریزی منطقه ای)، 8(2)، 195-207.
پوراحمد احمد، زیاری کرامت اله، حاتمی نژاد حسین، پارساپشاه آبادی شهرام، (1397)، نگرش های نو در جغرافیای انسانی (جعرافیای انسانی)، 2(10)، 1-22.
حاجی فتحعلی، مهسا, فیضی، محسن و عاطفه دهقان توران پشتی­(1399)، راهبردهای کوتاه مدت برای کاهش اثرات مخرب جزایر گرمایی در مناطق شهری، فصلنامه جغرافیا (برنامه ریزی منطقه ای)، 10(2-1)، 195-214.
رحیمی، اکبر(1399)، سیاستهای زمین شهری و تاثیر آن بر توسعه شهر تبریز؛ فصل نامه آمایش محیط، شماره 48 ، صص110-129.
رهنما محمدرحیم، حسینی سیدمصطفی، محمدی حمیدی سمیه، (1399)، سنجش و ارزیابی شاخص های شهر هوشمند در کلان شهر اهواز، پژوهشهای جغرافیای انسانی (پژوهش های جغرافیایی)، 52(2)، 589- 611.
زینالی عظیم علی، (1399)، تحلیلی بر توسعه کالبدی شهر تبریز براساس تحلیل شاخص های رشد هوشمند شهری (مطالعه موردی منطقه 2، 4 و 7)، رساله دکتری، گروه برنامه ریزی شهری، دانشکده تحصیلات تکمیلی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرند.
زینالی عظیم علی، موسوی میرسعید، سرور رحیم، (1400)، ارزیابی توسعه ی کالبدی شهر تبریز بر اساس تحلیل شاخص های رشد هوشمند شهری (مورد مطالعه: منطقه ی 2، 4 و 7 تبریز)، نگرشهای نو در جغرافیای انسانی، 2، 728-749.
شکری یزدان­آباد شادی، بهزادفر مصطفی، (1399)، شاخصهای مسکن در ایران و جهان و تأثیر شهر هوشمند بر آن، جغرافیا و توسعة فضای شهری، 6(2)، 217-248.
قائمی راد، طیبه و حسین حاتمی نژاد­(1397)، ارزیابی جای پای اکولوژیک حمل و نقل شهرستان لاهیجان. فصلنامه جغرافیا (برنامه ریزی منطقه ای)، 8(2)، 69-80.
گلابی دزفولی، مهسا، ماجدی، حمید، زبردست، اسفندیار و سید مجید مفیدی شمیرانی­(1399)، مقایسه تطبیقی تاثیر مورفولوژی بر کارایی انرژی با استفاده از روش I.M.M ، در محلات هفت حوض و چیذر تهران. فصلنامه جغرافیا (برنامه ریزی منطقه ای)، 10(3-1)، 359-373.
مفرح بناب؛ مجتبی؛ مجنونی توتاخانه، علی؛ سلیمانی، علیرضا، آفتاب، احمد، (1397)، ارزیابی و تحلیل وضعیت پایداری در کلانشهرها، مطالعه موردی: مناطق ده گانه شهر تبریز؛ فصلنامه تحقیقات جغرافیایی، دوره 33، شماره 1(پیاپی 128)، 140-157.
هاشمی سیدعلی، راه ­نجات میترا، شریف­زاده فتاح، سعدی، محمدرضا، (1399)، نسبت­سنجی حکمروایی خوب و شهر هوشمند (مطالعه موردی:شهر تهران)، راهبرد اجتماعی فرهنگی، 9(34)، 67-90.
Al Dakheel, J., Del Pero, C., Aste, N., & Leonforte, F. (2020). Smart Buildings Features and Key Performance Indicators: A Review. Sustainable Cities and Society, 102328. doi:10.1016/j.scs.2020.102328.
Alaa, M.; Zaidan, A.A.; Zaidan, B.B.; Talal, M.; Kiah, M.L.M. (2017), A review of smart home applications based on internet of things. J. Netw. Comput. Appl. 2017, 97, 48-65.
Almalaq, A.; Hao, J.; Zhang, J.; Fei, W. (2019), Parallel building: A complex system approach for smart building energy management. IEEE/CAA J. Autom. Sin, 1452-1461.
Apanaviciene, R., Vanagas, A., & Fokaides, P. A. (2020). Smart Building Integration into a Smart City (SBISC): Development of a New Evaluation Framework. Energies, 13(9), 2190. https://doi.org/10.3390/en13092190.
Caragliu, A.; del Bo, C.F. (2019), Smart innovative cities: The impact of Smart City policies on urban innovation. Technol. Forecast. Soc. Chang. 142, 373383.
Carayannis, E.G.; Dezi, L.; Gregori, G.; Calo, E. (2021), Smart environments and techno-centric and human-centric innovations forindustry and society 5.0: A quintuple Helix innovation system view towards smart, sustainable, and inclusive solutions. J. Knowl.Econ. 1-30.
Dai, X., Liu, J., & Zhang, X. (2020). A review of studies applying machine learning models to predict occupancy and window-opening behaviours in smart buildings. Energy and Buildings, 223, 110159. doi:10.1016/j.enbuild.2020.110159 
Dryjanski, M., Buczkowski, M., Ould-Cheikh-Mouhamedou, Y., & Kliks, A. (2020). Adoption of Smart Cities with a Practical Smart Building Implementation. IEEE Internet of Things Magazine, 3(1), 58-63. https://doi.org/10.1109/IOTM.0001.1900050.
Ghaffarianhoseini, A., AlWaer, H., Ghaffarianhoseini, A., Clements-Croome, D., Berardi, U., Raahemifar, K. and Tookey, J. (2018) Intelligent or smart cities and buildings: a critical exposition and a way forward. Intelligent Buildings International Journal, 10 (2). pp. 122-129. ISSN 1750-8975 doi: https://doi.org/10.1080/17508975.2017.1394810 Available at https://centaur.reading.ac.uk/74501/.
Gonzalez. R. A, Ferro. R. E& Liberona. D (2020), Government and Governance in Intelligent Cities, Smart Transportation Study Case in Bogotá Colombia, Ain Shams Engineering Journal, 11(1).
Guimarães. J. C. F, Severo. E. A, Júnior. L. A. F, Costa. W. P. L. B and Salmoria. F. T (2020), Governance and Quality of Life in Smart Cities: Towards Sustainable Development Goals, Journal of Cleaner Production, 253, 20.
Hussain, M., & Gao, Y. (2018). A review of demand response in an efficient smart grid environment. The Electricity Journal, 31(5), 55–63. https://doi.org/10.1016/J.TEJ. 2018.06.003.
Iddianozie, C. Palmes, P. (2020), Towards smart sustainable cities: Addressing semantic heterogeneity in building management systems using discriminative models. Sustain. Cities Soc. 2020, 62, 102367.
Iddianozie, C.; Palmes, P. (2020), Towards smart sustainable cities: Addressing semantic heterogeneity in building management systems using discriminative models. Sustain. Cities Soc. 62, 102367.
Kuzior, A.; Kuzior, P. (2020), The quadruple helix model as a smart city design principle. Virtual Econ.3, 39-57.
Liu, Z.; Chi, Z. Osmani, M.; Demian, P. (2021), Blockchain and Building Information Management (BIM) for sustainable building development within the context of smart cities. Sustainability 2021, 13, 2090.
Melillo. P & Pecchia, L. (2016). What is the appropriate sample size to run AHP in a survey based research? International Symposium on the Analytic Hierarchy Process. Vol, 4, pp. 1-12
Radziejowska, A., & Sobotka, B. (2021). Analysis of the Social Aspect of Smart Cities Development for the Example of Smart Sustainable Buildings. Energies, 14(14), 1-14, 4330. doi:10.3390/en14144330.
Sobotka, A.; Linczowski, K.; Radziejowska, A. (2021), Substitution of material solutions in the operating phase of a building. Appl. Sci.2021, 11, 2812.
To, W.-M., Lee, P. K. C., & Lam, K.-H. (2018). Building professionals’ intention to use smart and sustainable building technologies-An empirical study. PLOS ONE, 13(8), e0201625. https://doi.org/10.1371/journal.pone.0201625.
Zhuang, H., Zhang, J., C. B., S., & Muthu, B. A. (2021). Sustainable Smart City Building Construction Methods. Sustainability, 12(12), 4947. doi:10.3390/su12124947.