طراحی پایدار کریدورهای طبیعی شهری با رویکرد اکولوژیک با استفاده از ماتریس برنامه‌ریزی استراتژیک کمی (QSPM) و SWOT (نمونه موردی: رود- دره سلطان آباد، شهر شیراز)

نوع مقاله : مقاله علمی -پژوهشی کاربردی

نویسنده

استادیار گروه شهرسازی، واحد صفاشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، صفاشهر، ایران

چکیده

در حال حاضر بستر بسیاری از رودخانه‌های شهری و حرایم آن به جای آنکه به عنوان یک فضای شهری دلپذیر مورد استفاده قرار گیرد، به فضایی زائد، غیرقابل استفاده، ناامن، متروکه و بازمانده شهری تبدیل شده‌اند. در شهر شیراز دو مسیل عمده شرقی- غربی (رودخانه خشک و سلطان‌آباد) ساختار و استخوان‌بندی این شهر را تشکیل داده‌اند. در مطالعه حاضر با هدف طراحی پایدار کریدورهای طبیعی شهری با رویکرد اکولوژیک، به بررسی رود- دره سلطان آباد پرداختیم. به منظور تحلیل ساختار زیست‌محیطی، کالبدی و اجتماعی این رود- دره از تکنیک برنامه‌ریزی راهبردی کمی و swot استفاده نمودیم. در گام اول با استفاده از پرسشنامه‌ تکمیل شده توسط گروه هدف اقدام به تبیین و شناسایی نقاط قوت، ضعف، فرصت و تهدیدهای محدوده مطالعاتی پرداختیم. با استفاده از نظرات کارشناسان متغیرها وزن‌دهی گردد، سپس نوع استراتژی مسلط را براساس ماتریس‌های IEF و EFE تعیین نمودیم. با استفاده از ماتریس QSPM راهبردها را اولویت‌بندی نموده و در پایان به ارائه معیارهای طراحی در قالب 4 مؤلفه منظر پایدار شهری پرداختیم. استراتژی مسلط در برخورد با رود- دره سلطان آباد، استراتژی تهاجمی/ رقابتی است و براساس ماتریس QSPM استراتژی SO1: ایجاد فضاهای اکوتوریستی و تفرجی جذاب و با طراوت در حاشیه پیرامونی رود- دره بهترین استراتژی برای ساختار زیست‌محیطی، کالبدی و اجتماعی رود- دره سلطان آباد می‌باشد.

کلیدواژه‌ها

dor