تحلیل وضعیت سرمایه اجتماعی در سکونتگاه های شهری میانه اندام مطالعه موردی: شهر بناب

نوع مقاله: مقاله علمی -پژوهشی

نویسندگان

1 مدرس گروه مهندسی معماری دانشگاه بناب، بناب، ایران

2 عضو هیأت علمی گروه مهندسی معماری دانشگاه بناب

3 دانشجوی کارشناسی مهندسی معماری دانشگاه بناب

چکیده

وجود سرما­یه­ی اجتماعی کلید تداوم حیات شهروندی است و فقدان سرمایه اجتماعی مانع اساسی در شکل­گیری بستری مبتنی بر مدیریت شهری توانمند، پاسخ­گو و کارآمد محسوب می­شود. در این راستا پژوهش حاضر، با هدف اصلی ارزیابی و اولویت­بندی میزان سرمایه اجتماعی در نواحی یازده­گانه شهر بناب صورت پذیرفته است. نوع تحقق کاربردی بوده، روش بررسی آن توصیفی ­ـ­ تحلیلی است. بر این اساس، جامعه مورد مطالعه در این پژوهش 84654 نفر ساکن در 11 ناحیه اصلی شهر بناب بوده است. جمع­آوری داده­ها از طریق پرسشنامه بوده که با استفاده از فرمول کوکران حجم نمونه 500 نفر و به روش تصادفی ساده طبقه­بندی انتخاب شده است. تجزیه­و­تحلیل داده­ها با استفاده از مدل­های AHP و TOPSIS و GIS صورت گرفته است. نتایج حاصل از پیاده­سازی گام­های مختلف مدل تاپسیس نشان می­دهد که به جهت سطح­بندی وضعیت سرمایه اجتماعی در نواحی یازده­گانه بناب تفاوت آشکار وجود دارد. بر اساس نتایج پژوهش نواحی زرگران، داش کورپی، کوچه قم، مهرآباد و خانم باغی که از نظر طبقات اجتماعی و اقتصادی و کالبدی در سطح بالاتری قرار دارد، نسبت به سایر نواحی دارای وضعیت مطلوب­تری هستند. همچنین نواحی گزاوشت (با ضریب 3685/0)، تنگه کوچه غربی (با ضریب 3689/0) و تنگه کوچه شرقی (با ضریب 3877/0) از کمترین میزان سطح سرمایه ­اجتماعی برخوردار است و در این نواحی شاخص­های امنیت و اعتماد در حد پایین قرار دارد، لذا ارائه طرح­های امنیتی و گسترش نظارت بر این نواحی، تبلیغات و فرهنگ­سازی در جهت ارتقای سطح اعتماد و مشارکت عمومی می­تواند از جمله این راهکارها باشد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Status analysis of social capital in middle cities residential (Case study: Bonab City)

نویسندگان [English]

  • Ali Majnouni -Toutakhane 1
  • Mojtaba Mofareh-Bonab 2
  • Shima Hamedvaran 3
1 Department of art and architecture, University of Bonab, Bonab, IRAN
2 Department of art and architecture, University of Bonab, Bonab, IRAN
3 Undergraduate student at architecture, University of Bonab, Bonab, IRAN
چکیده [English]

Abstract
Social capital is a continuity key of citizenship life. Lack of social capital is a vital hindrance of formation of a potent, efficient and accountable urban management. Thus, main purpose of this paper is to evaluate and prioritize currently available social capital in 11districts of Bonab city. Type of research is applied and it is based on descriptive analytic approach. Total inhabitants of the 11 districts of the city were 84656 subjects and all of them went under study. A questionnaire was used for data collection, also, we randomly selected 500 subjects by using Cochran’s formula, AHP, and TOPSIS & GIS models were implemented for data analysis. Obtained results of different implementation stages of the Topsis model illustrate a clear difference in rating process of social capital in 11 districts of Bonab city. The districts named Zargaran, Dash Korpi, Koocheh Qom, Mehrabad and Khanom Baghi are inhibited by higher socioeconomic inhabitants and they have more desirable structures rather than other districts. The districts named Gezosht, Tangeh Koocheh Gharbi, and Tangeh Koocheh Sharghi have the least and lowest ratios of social capital respectively, namely, 0.3685, 0. 3689, and 0.3877. Also, their indices of security and dependability are low, so, they need security plans, extensive supervision, publicity and cultural development to enhance dependability and public participation.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Social Capital
  • Middle cities
  • Hierarchical Analysis Process
  • Bonab

حاجی­پور، خلیل (1385)، برنامه­ریزی محله­مبنا، رهیافتی کارآمد در ایجاد مدیریت شهری پایدار، نشریه هنرهای زیبا، شماره 26.

خدائی، سارا (1392)، سرمایه اجتماعی و حکمرانی مطلوب شهری (نمونه موردی: منطقه دو شهر اردبیل)، (پایان‌نامه منتشرشدة کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی شهری)، دانشگاه محقق اردبیلی، ایران.

زبردست، اسفندیار (1380)، کاربرد فرایند تحلیل سلسله مراتبی در برنامه‌ریزی شهری و منطقه‌ای، مجله هنرهای زیبا، شماره 10، صص 21 - 13.

شیانی، ملیحه؛ موسوی، موسوی (1390). تحلیلوضعیتسرمایةاجتماعیدرشهرکرمان، فصلنامه رفاه اجتماعی، سال یازدهم، شماره 41، صص 122 – 93.

صیدایی، سیداسکندر؛ احمدی­شاپورآبادی، محمدعلی؛ معین­آبادی، حسین (1388دیباچه­ایبرسرمایهاجتماعی ورابطهآنبامؤلفه­هایتوسعهاجتماعیدرایران، مجله راهبرد یاس، شماره 19، صص 188-225.

فراهانی، حسین؛ عینالی، جمشید؛ عبدلی، سمیه (1392)، ارزیابینقشسرمایهاجتماعیدرتوسعهنواحیروستایی (مطالعهموردی؛دهستانمشهدمیقانشهرستاناراک)، تحقیقات کاربردی علوم جغرافیایی، سال سیزدهم، شماره 29، صص 50 – 27.

فرجی­سبکبار، حسن؛ رضاعلی، منصور (1388)، مقایسه مدل­های گسسته و پیوسته مکانی (مطالعه موردی: مکانیابی محل واحدهای تولیدی روستایی بخش طرقبه)، پژوهش­های جغرافیای انسانی، شماره 67، صص 83 – 69

فیروزآبادی، سیداحمد (1384)،بررسیسرمایهاجتماعیدرایرانوراه­هایارتقای آن،شورایعالیانقلابفرهنگی، تهران.

کلمن، جیمز (1384)، سرمایهاجتماعى:اعتماد،دموکراسىوتوسعه، ترجمه کیان تاجبخش، افشین خاکباز، حسن پویان، نشر شیرازه، تهران.

مرکز آمار ایران؛ سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال‌های 1365، 1375، 1385، 1390.

مرکز ملی آمایش سرزمین (1385)،راهنمایانجاممطالعاتبرنامهآمایشاستان تهران، بی­جا.

خمر، غلامعلی؛ اسماعیل­زاده کواکی، علی و براتپور، علی (1390)، ارزیابیتوزیعفضایی مطالعه - GISوTOPSISسرمایهاجتماعیدرمناطقشهریبااستفادهازتکنیک موردی: نواحیشهریقوچان،مطالعاتجغرافیاییمناطقخشک، سال اول، شماره چهارم، صص 112 -95.

سعادت، رحمان (1387برآوردروندسرمایهاجتماعیدرایران (بااستفادهازروشفازی)، تحقیقات اقتصادی، دوره 43، شماره 83، صص 56 – 41.

سلمانی، محمد؛ تقی پور، فریده؛ رمضان زاده لسبویی، مهدی و جلیلی پروانه، زهرا (1387)، بررسیابعادسرمایهاجتماعی (مشارکتمدنی،تعاملاجتماعیواعتماد)درتوسعه روستایی (مطالعهموردی: روستاهایباغستانوبرون- شهرستانفردوس)،مجله جغرافیاوتوسعهناحیه‌ای، شماره 1، صص.45-23

صفدری، مهدی؛ کریم، محمد حسین؛ خسروی، محمد رسول (1387بررسیتأثیرسرمایهاجتماعیبررشداقتصادیایران. فصلنامه اقتصادمقداری، دوره 5، شماره 2، صص 61 -39

قدرتی، حسین؛ یاراحمدی، علی؛ مختاری، مریم و افراسیابی، حسین (1390) تحلیل سرمایهاجتماعیوباروریزناندرمناطقشهریسبزوار،مطالعاتجغرافیاییمناطق خشک، سال اول، شماره چهارم، صص 94-74.

نوغانی، محسن؛ اصغرپور ماسوله، احمدرضا؛ صفا، شیما؛ کرمانی، مهدی (1387)، کیفیتزندگیشهروندانورابطهآنباسرمایه اجتماعیدرشهرمشهد. مجلهعلوماجتماعیدانشکدهدانشگاهفردوسیمشهد، سال 5، شماره 1، صص 140 – 11.

Field, John (2003) Social Capital, London: Routledge.

Kajanoja, Jouko and Simpura, Jussi (eds.) (2000) Social Capital. Global and Local Perspectives. Government Institute for Economic Research. VATT-publications 29. Helsinki.

Key, A, (2005), Societal, The social Economy and community development, Oxford university press and community. Development Journal. Advance Access Publication.

Khanh, Ho Le Phi (2011) The Role of Social Capital to Access Rural Credit: A case study at Dinh Cu and Van Quat Dong village in coastal of Thua Thien Hue province- Vietnam, Department of Urban and Rural Development, Swedish University of Agricultural sciences, Master Thesis No 56.

Kilkenny, Maureen, Nalbarte, Laura, Besser, Terry (1999), Reciprocated Community Support and Small Town – Small Business Success. Entrepreneurship & Regional Development 11, 231-246.

Lin, N. (2001). Social Capital: a Theory of Social Structure and Action, CambridgeUniversity Press.

Milani, C(2005), Social Capital and Local Development Theories: Lessons from the Pintadas Experience (Bahia, Brazil)

Shucksmith, Mark (2000) Endogenous Development, Social Capital and Social Inclusion: Perspectives from LEADER in the UK. Sociologia Ruralis 40, No 2, 208-218.

Simerlla,C.Felters(1998);The Question of Participation, Toward Authentic Public Participation, Public Administration Review,Vol.58,Issue 4.

Westlund, Hans and Bolton, Roger (2002) Local Social Capital and Entrepreneurship.Small Business Economics, Springer, Springer, vol. 21(2), pages 77-113, September

Westlund, Hans, Forsberg, Anette and Höckertin, Chatrine (2002) Social Capital and Local Development in Swedish Rural Districts, Paper prepared for the 42nd Congress of the European Regional Science Association Dortmund, Germany 27-31 August.

Winter, I. )2000(. "Social capital and public policy in Australia". Australian institute of family studies, Melbourne.