مطالعه سازندهای زمین‌شناسی دشت سراوان و اثر آن برخواص کیفی آب زیرزمینی منطقه

نوع مقاله: مقاله علمی -پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار بیابان زدایی، مجتمع آموزش عالی سراوان، سراوان، ایران

2 مربی گروه عمران، مجتمع آموزش عالی سراوان، سراوان، ایران

چکیده

آبخوان سراوان بخشی از حوضة آبریز رودخانة ماشکید می‌باشد. در این مقاله به ‌ارتباط ویژگیهای کیفی منابع آب با ویژگیهای زمین شناسی محدوده به لحاظ سنگ شناسی و ساختاری پرداخته شده ‌است. به ‌این منظور با تعیین محدوده درمنطقة سراوان به بررسی میدانی و شناسایی و پراکندگی سازندهای زمین شناسی با استفاده ‌از نقشه‌های زمین شناسی موجود پرداخته شد. سپس با شناسایی موقعیت چاه‌ها و سایر منابع آبی 29 منبع آبی شامل چاه و قنات جهت نمونه برداری انتخاب و براساس نتایج تجزیه نمونه‌های آب منطقه، نقشه‌های پراکنش و هم غلظت EC، TDS، کلر، سولفات، کلسیم، منیزیم و... ترسیم شد. تفسیر نقشه‌های رسم شده نشان داد محدوده شمال غربی دشت سراوان از الله‌اباد به طرف مرکز دشت و قسمت غربی جاده آسفالته محور مواصلاتی سراوان- خاش تا بعد از چاه خدابخش به دلیل تأثیر عوامل اثرگذار سازندهای زمین شناسی کیفیت آب زیرزمینی پایین و همچنین در اطراف شهر سراوان از هوشک تا پره کنت علاوه بر اثر عوامل زمین شناسی به دلایل تراکم جمعیتی و وجود فاضلاب‌های شهری نیز از کیفیت پایینی برخوردار بوده و در انتهای دشت نیز در منطقه دهک به دلیل محل تخلیه‌ آب زیرزمینی و تجمع رسوبات ناشی از جریان آب زیرزمینی نیز از کیفیت پایینی برخوردارند و بهترین کیفیت از منابع آبی موجود چاه گمبان درجنوب غرب و چاه دشتو و قنات گشت در شمال دشت و در اطراف سازند گرانیتی کوه سفید گشت می‌باشند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Study of geological formations of Saravan plain and its effect on the quality of groundwater in the region

نویسندگان [English]

  • Hossein Jahantigh 1
  • Vahidreza Amiresmaeili 2
1 Assistant Professor, Dept. of Desert Greening, Higher Educational Complex of Saravan, Iran
2 M.Sc.of Civil Engineering, Higher Educational Complex of Saravan, Iran
چکیده [English]

Abstract
Aquifer of Saravan is considered part of the drainage basin of Mashkid river. Aquatic potential in different regions of Saravan Basin is different due to the diversity of formations and geological structures and other climatic and environmental factors. In this article, the relationship between qualitative and quantitative characteristics of water and the geological features of the region with regards to petrology and structures has been considered. Thereby, field study, reconnaissance, and the dispersion of geological formations of the determined region of Saravan was done using geological maps. Afterwards, 29 water resources including wells and qanats were selected for sampling and based on the analysis of the results of water samples, the dispersion maps and EC, TDS density of chlorine, sulphate, calcium, magnesium etc. were illustrated. Interpretation of the illustrated maps showed that the northwest of plain of Saravan from Allahabad toward the center of the plain and the western part of the Saravan-Khash road after ChahKhodabakhsh depicted low quality due to influencing factors on geological formations of low water quality and also in suburban areas of Saravan from Hoshak to Porrehkant apart from the effect of geological factors due to population density and the existence of urban sewage systems and at the end of the plain in Dehak area there is low water quality due to the location of underground water evacuation and the accumulation of the silts resulting from the flow of underground water. The best quality is reported to be of the water resources present in Chah Gomban in the south west and Chah Dashto and the Qanat of Gosh in the north of the plain and the surroundings of the granite formations of Koohsefid area in Gosht. It should be noted that the pollution hazard threatens all the water resources in the plain of Saravan.
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: Saravan
  • Water Quality
  • Geology
  • petrology
  • Hydrogeology

دهواری، عبدالحمید; فیض­نیا، سادات و احمدی، حسن، (1384)، نقش بررسی­های کانی­شناسی و شاخص­های آماری رسوبات در منشایابی تپه­ماسه­های شندان سراوان، فصلنامه منابع طبیعی ایران، جلد 58، شماره 4، صفحات 751-752

Abegunrin T.P, Awe G.O, Idowu D.O, Adejumobi M.AImpact of wastewater irrigation on soil physico-chemical properties, growth and water use pattern of two indigenous vegetables in southwest Nigeria. CATENA. April 2016; 139: 167-178.

Abler D. Agricultural Use of Groundwater. Penn USA: Kluwer Academic; 2001.

Cemile E, Yüksel Ö, Erkan B. Geochemistry of trace elements in the Keşan coal and its effect on the physicochemical features of ground- and surface waters in the coal fields, Edirne, Thrace Region, Turkey. International Journal of Coal Geology. November 2014; 133(1): 1-12.

Dhanasekarapandian M, Chandran S, Saranya Devi D, Kumar V. Spatial and temporal variation of groundwater quality and its suitability for irrigation and drinking purpose using GIS and WQI in an urban fringe. Journal of African Earth Sciences. December 2016; 124: 270-288

Dhillon K, Dhillon S. Quality of underground water and its contribution towards selenium enrichment of the soil–plant system for a seleniferous region of northwest India. Journal of Hydrology. 2003; 272 (1–4): 120-130

Jabeen S, Shah M.T, Ahmed I, Khan S, Hayat M.Q. Physico-chemical parameters of surface and ground water and their environmental impact assessment in the Haripur Basin, Pakistan. Journal of Geochemical Exploration. March 2014; 138: 1-7

Jahanshahi R, Zare M. Hydrochemical investigations for delineating salt-water intrusion into the coastal aquifer of Maharlou Lake, Iran. Journal of African Earth Sciences. September 2016; 121: 16-29

Lebel A, Joerin F, Manuel J. Integration of groundwater information into decision making for regional planning: A portrait for North America. Journal of Environmental Management. 15 January 2013; 114 496-504

Ma J.Z, Wang X.S, Edmunds W.M. The characteristics of ground-water resources and their changes under the impacts of human activity in the arid Northwest China—a case study of the Shiyang River Basin. Journal of Arid Environments, April 2005; 61, (2): 277-295

Mona S, Salem W.M. Hydrochemical assessments of surface Nile water and ground water in an industry area – South West Cairo. Egyptian Journal of Petroleum, September 2015; 24 (3): 277-288

Moyo N.A.G. An analysis of the chemical and microbiological quality of ground water from boreholes and shallow wells in Zimbabwe. Physics and Chemistry of the Earth. 2013; 66(A/B/C): 27-32

Nigro A, Sappa G, Barbieri M. Application of boron and tritium isotopes for tracing landfill contamination in groundwater. Journal of Geochemical Exploration. January 2017; 172: 101-108

Rajendran A, Mansiya C. Physico-chemical analysis of ground water samples of coastal areas of south Chennai in the post-Tsunami scenario. Ecotoxicology and Environmental Safety, November 2015; 121: 218-222

Salem W.M., Mona S. Hydro-geochemical and isotopic composition of ground water in Helwan area Egyptian Journal of Petroleum. 2015; 24(4): 411-421

Suo-zhong C, Xiao-jing W, Xiu-jun Z. An attribute recognition model based on entropy weight for evaluating the quality of groundwater sources. Journal of China University of Mining and Technology. March 2008; 18(1): 72-75

Udhayakumar R, Manivannan P, Raghu K, Vaideki S. Ecotoxicology and Environmental Safety, December 2016; 134(2): 474-477

Yira Y, Diekkrüger B, Steup G, Bossa A.Y. Modeling land use change impacts on water resources in a tropical West African catchment (Dano, Burkina Faso). Journal of Hydrology June 2016; 537: 187-199