برنامه ریزی راهبردی گردشگری فرهنگی شهر سنندج با بهره گیری از تکنیک Meta- Sowt

نوع مقاله: مقاله علمی -پژوهشی

نویسندگان

1 استاد جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه پیام نور تهران، ایران

2 دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه پیام نور تهران، ایران

3 دانشجو دکتری جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه پیام نور تهران، ایران

چکیده

گردشگری که به عنوان یکی از مهمترین راه های توسعه و رشد اقتصادی در جهان به شمار می رود، در ایران به دلایل فراوان هنوز جایگاه واقعی خود را پیدا نکرده است. در این میان، شهر سنندج علی رغم جاذبه های کم نظیر گردشگری فرهنگی ، نتوانسته است هماهنگ با این قابلیت های بسیار بالا، صنعت گردشگری خود را متحول سازد.. این پژوهش با هدف توسعه ی راهبردی گردشگری فرهنگی شهر سنندج برای نخستین بار مدل راهبردی Meta-Sowt را در مطالعات گردشگری فرهنگی معرفی کرده است. متاسوات بر مبنای تئوری مبتنی بر منابع می باشد. این تئوری بر این باور است که منابع و قابلیت های منحصر به فرد، عامل اصلی مزیت رقابتی مستمر و پایدار را شکل می دهند. بر این اساس مقاصد گردشگری فرهنگی می توانند با برنامه ریزی راهبردی و شناخت منابع فرهنگی نسبت به رقبا، مزیت های رقابتی پایدار را شناسایی نمایند. در این پژوهش گردشگری فرهنگی شهر سنندج در دو سطح ملی و منطقه ای در رقابت با مقصدهای رقیب، مورد بررسی قرار گرفت. روش این پژوهش توصیفی – تحلیلی است. ابزار پژوهش پرسشنامه مبتنی بر تکنیک متا سوات می باشد که با نظر خواهی از 80 متخصص داده های پژوهش گرد آوری شد .نتایج پژوهش نشان داد، مهم ترین رقیب ملی گردشگری فرهنگی شهر سنندج، شهر شیراز و مهم ترین رقیب منطقه ای شهر همدان می باشد. مهم ترین منبع گردشگری شهر سنندج موسیقی و پوشاک سنتی است. در بین عوامل خارجی افزایش انگیزه سرمایه گذاری دارای بالاترین ضرورت و قدرت است، امنیتی بودن منطقه دارای ضرورت بالا و قدرت متوسط است، تنوع و غنا بخشیدن به اقتصاد محلی، ایجاد تعادل منطقه ای و توجه بیشتر شهر و شورای شهر دارای قدرت بالا و ضرورت کمی هستند.

کلیدواژه‌ها


جاهدی، فاطمه(1386)،  نقش گردشگری در توسعه ناحیه ای گرگان، پایان نامه کارشناسی ارشد دانشگاه تهران

جعفری، جعفر(1379)، راهبرد علمی توسعه فرهنگی، ترجمه محمد فاضل، تهران، انتشارات تبیان

ربیعی، علی، محمد باقر نوبخت حقیقی و سیروس زنگنه(1391)، عوامل موثر بر گسترش جذب گردشگری فرهنگی شهر کرمانشاه، مجله مدیریت فرهنگی، سال ششم، شماره هجدهم، ص 135-150

رضوانی، علی اصغر(1386)، جغرافیا و صنعت توریسم، چاپ هفتم، تهران، انتشارات پیام نور

رهنمایی، محمد تقی، محبوبه ملک نیا و منوچهر جهانیان(1390)، نقش محورهای فرهنگی و تاریخی منطقه 12 در توسعه گردشگری شهر تهران، نگرش های نو در جغرافیای انسانی، دوره 3، شماره4

زارع اشکذری، سید محمد، محسن سقایی، میرنجف موسوی و رضا مختاری ملک آبادی(1394)، عوامل موثر بر توسعه ی گردشگری فرهنگی با رویکرد جذب گردشگران خارجی در ایران مرکزی، مورد شناسایی:شهر یزد، جغرافیا و آمایش شهری – منطقه ای، شماره17، ص 189-208

 ساعی، علی و محمدرضا نائیجی(1390)، تحلیل جامعه شناختی جذب گردشگری فرهنگی در ایران، فصلنامه علوم اجتماعی دانشگاه علامه طباطبایی، شماره52

سپهرنیا، رزیتا(1394)، نگرش خلاق به صنعت گردشگری در ارتقاء سرمایه ی فرهنگی در ایران، فصل نامه ی علمی – پژوهشی ابتکار و خلاقیت در علوم انسانی، دوره چهارم، شماره ی چهارم، ص 70-51

شمس، مجید و نصیره امینی(1388)، ارزیابی شاخص فرهنگ ایرانی و تاثیر آن در توسعه گردشگری، نگرش های نو در جغرافیای انسانی، دوره 1، شماره4

شوتن، فرانتس(1379)، جهانگردی و تغییر فرهنگی(مجموعه مقالات فرهنگ جهانگردی و توسعه، تهران، مرکز مطالعات و تحقیقات سیاحتی وزارت ارشاد، بی تا

عباس زاده، مظفر، اصغر محمد مرادی و الناز سلطان احمدی(1394)، نقش ارزش های میراث معماری و شهری در توسعه گردشگری فرهنگی، مطالعه موردی: بافت تاریخی ارومیه، شماره فصلنامه علمی پژوهشی مطالعات شهری، شماره چهاردهم، ص77-90

غفاری، رامین(1386)، گردشگری و توسعه پایدار شهری، سازمان جغرافیاای، سال شانزدهم، شماره63

قدیری معصوم، مجتبی، محمد امین خراسانی، محمد مهدی ضیاء نوشین و فرزاد ویسی(1390)، همگرایی و همکاری محدود منطقه ای، راهکاری برای توسعه ی گردشگری فرهنگی، فصلنامه مطالعات ملی، 45، سال دوازدهم، شماره1، ص 117_140

کاظمی، مهدی(1385)، مدیریت گردشگری، تهران، سمت

محمدی، جمال و ملیحه ایزدی(1392)، تحلیلی بر سطح توسعه فرهنگی شهر اصفهان با استفاده از روش تحلیل عاملی، سال چهارم، شماره شانزدهم

محمدی، محمود، رسول بیدرام و هاجر ناصری اصفهانی(1392)، ارزیابی اثربخشی مشوق های محرک حفاظت از خانه های با ارزش تاریخی(مطالعه موردی:بناهای تاریخی محله جلفای اصفهان)، فصلنامه اقتصاد و مدیریت شهری، شماره 6

موسوی، میرنجف و علی باقری کشکولی(1393)، گردشگری فرهنگی، ماهیت و مفهوم، تهران، آراد کتاب

نظم فر،حسین، احمد آفتاب، ناهید نظام پور و علی مجنونی توتاخانه(1395)، ارزیابی و اولویت بندی مناطق شهری بر اساس شاخص های شهر خلاق(نمونه موردی:شهر سنندج)، برنامه ریزی و آمایش فضا، دوره ی بیستم، شماره4

نیک بین، مهتا و مهرداد کرمی(1391)، بررسی پایداری اجتماعی – فرهنگی توسعه گردشگری(مطالعه موردی:جزیره کیش)، فصلنامه تحقیقات فرهنگی، دوره پنجم، شماره2

 Akbulut, Gulpinar &Eyup Artvinli(2011), Effects of Turkish railway museums on cultural tourism, Procedia social and behavioral sciences, vol 19, pp 131 – 138

Bachleitner,R & Zins,A.H(1999)Cultural tourism and in rural communities: the residents perspective, Journal of business,Vol44,pp199-209

Michalko,G. & Ratz,T(2011),Culturalis turisnus Turisztikai termektervezes is fejlesztes digitalis tankonyv. Tamop

Nilnoppakun,A&Ampavat,K(2015), Integrating Cultural and Nostalgia Tourism to Initiate A Quality Tourism Experiences at Chiangkan, Leuy Province, Thailand ,Procedia Economics and finance, Vol 23, pp 763 – 771

Raj,R(2012)Contemporary cultural issues and policies for the region, Palermo business review 6 special Issue,Facultad de ciencias Economicas, Universidad de Palermo,Buenos aires, argentina.Http://www.palermo.edu

Richards,G(2003).Erfgoed voor toerisme.Erfoedkoedkoepels op erfgoed en torisme

Timothy, Dallen J and Geoffrey Wall(1995), Tourist Accommodation in an Asian Historic City, the Journal of Tourism Studies Vol6

Valkova shishmanova,maria(2015),Cultural tourism in cultural corridors, itineraries, areas and cores networked, procedia- social and behavioral 188

Yang,y(2016), Assessment of cultural tourism experience in selected attraction in Nanyang, Henan province in china, Journal of  tourism & Hospitality, vol 5,pp 1- 15

Zamil zakaria, ahmad. Ismail hafiz salleh, siti norlizaiha harun, mohd sabrizaa abd rashid(2014), Preservation characteristics of malay Garden:a catalyst for sustainable cultural landscape in Malaysia, INTERNATIONAL COLLOQUIUM OF ART AND DESIGN EDUCATION RESEARC