تحلیل اثرات اعتبارات مقاوم‌سازی مسکن در معیشت خانوارهای روستایی؛ مطالعه موردی: دهستان معجزات، شهرستان زنجان

نوع مقاله: مقاله علمی -پژوهشی

نویسندگان

1 دانشگاه زنجان

2 دکترای جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی دانشگاه تهران

3 دانش آموخته کارشناسی ارشد جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی دانشگاه زنجان

چکیده

مسکن به‌عنوان عمده‌ترین جزء بافت کالبدی روستا در گذر زمان بر اثر فعالیت‌ها و نیازهای انسانی با تحول همراه بوده است. در حال حاضر تحولات و دگرگونی‌های کالبدی در روستاها موجبات ایجاد ناسازگاری‌های اقتصادی-اجتماعی و تغییر معیشت این فضاها را فراهم آورده است. یکی از عوامل مؤثر در تغییرات مسکن روستایی، ارائه اعتبارات مقاوم‌سازی مسکن می‌باشد. در تحقیق حاضر اثرات این اعتبارات بر معیشت خانوارهای روستایی بررسی می­گردد. روش تحقیق توصیفی- تحلیلی، روش گردآوری اطلاعات به صورت کتابخانه‌ای و میدانی، روش تجزیه‌وتحلیل اطلاعات به صورت توصیفی و استنباطی (آزمون t جفت شده و آزمون ویلکاکسون) است. با توجه به حجم جامعه آماری تحقیق (811 خانوار دریافت‌کننده اعتبارات مقاوم­سازی مسکن)، حجم نمونه بر پایه فرمول کوکران 231 خانوار تعیین شده است. یافته‌های تحقیق نشان می‌دهد، بین میزان معیشت در زمان قبل و بعد از دریافت اعتبارات مقاوم‌سازی مسکن، تفاوت معناداری وجود دارد و همچنین همه ابعاد معیشت خانوارهای روستایی به جز بُعد کالبدی (با مقدار t: 2.276-) در زمان پس از دریافت اعتبارات کاهش یافته است.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Analyze the effects of retrofitting housing credits on livelihoods of rural households; Case study: Mojezat County, Zanjan Township

نویسندگان [English]

  • Behrooz mohammadi yeganeh 1
  • Mehdi Cheraghi 2
  • Leila Eslami 3
1 zanjan university
2 Graduated PhD of Geography and Rural Planning from Tehran University
3 M.S student of Geography and rural planning in Zanjan Universityاسل
چکیده [English]

Abstract
Rural housing provides physical and mental welfare of rural people, there is also a certain coordination and coherence with the rural lifestyle and function. Currently, transformations and physical changes in rural areas do not match with culture and economy of the settlement centers, and these developments, in addition to economic and social incompatibilities in villages, has provided changes in biological function spaces. One of the factors affecting in changing rural housing is giving retrofitting and renovation housing credits. In this study investigated the effects of the credit to the livelihoods of rural households. Research Methodology is descriptive - analytic, and data collection method used in the study is “library and field method” (questionnaires, interviews and observation). Data analysis is descriptive (mean and standard deviation) and inferential statistics (paired T-test, and Wilcoxon test). The statistical population is 811 households receiving credit. According Cochran formula, were selected 231 households, as the sample size. Findings show that there is a significant difference between the livelihoods and before and after receiving the retrofitting of housing credits. Also the results show that decreased all dimensions of livelihoods of rural households receiving retrofitting of housing credits, except the physical dimension (with value t: -2.276) at the time of receiving the credits.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Rural Development
  • rural credits
  • rural housing
  • Zanjan Township

احمدیان، رضا؛ محمدی، حمید (1388). بافت‌شناسی روستایی کشور: معیارهای عام شکل‌گیری عناصر کالبدی روستایی، بنیاد مسکن انقلاب اسلامی.

ترکمانی، جواد؛ جمالى مقدم، الهام (1383). اثرات مخارج عمرانی دولت بر فقرزدایی در مناطق روستایی ایران، فصلنامه پژوهش‌های اقتصادی ایران، 12(46)، صص 105-73.

تولون، ب. (1374). جغرافیای سکونت «سکونتگاه‌های روستایی». ترجمه محمد مظاهری، تبریز: انتشارات دانشگاه تربیت‌معلم تبریز.

حسینی ابری، سید حسن (1382). مدخلی بر جغرافیای روستایی ایران. اصفهان: انتشارات دانشگاه اصفهان.

رحمانی فضلی، عبدالرضا؛ کاویانی. یونس (1388). اثربخشی اعتبارات خرد در بهسازی مساکن روستایی، فصلنامه جغرافیا، 7(29)، صص 45-23.

زنجانی، حبیب‌الله (1371). جمعیت و توسعه. مرکز مطالعات و تحقیقات شهرسازی و معماری ایران.

سازمان جغرافیایی نیروهای مسلح (1369). فرهنگ آبادی‌های جمهوری اسلامی ایران-زنجان، جلد 25.

سرتیپی پور، محسن (1386). مسکن روستایی در مالزی، اندونزی و برونئی. فصلنامه مسکن و محیط روستا، بنیاد مسکن، ش 118، صص 33-24.

سرتیپی پور، محسن (الف 1388). بررسی تحلیلی مسکن روستایی در ایران، نشریه صفه،19(49)، صص 61-47.

سرتیپی پور، محسن (ب 1388). آسیب‌شناسی معماری روستایی به سوی سکونتگاه مطلوب. تهران: انتشارات دانشگاه شهید بهشتی.

سعیدی، عباس؛ امینی، فریبا (1389). ناپایداری سکونتگاهی و تحول کارکردی مسکن روستایی، فصلنامه جغرافیا، 8(27)، صص 44-29.

سعیدی، عباس (1373). الزامات اجتماعی- اقتصادی در ساخت‌وساز مسکن روستایی. مجموعه مقالات سمینار ساماندهی سیاست‌های توسعه مسکن در ایران، جلد اول.

سعیدی، عباس (1391). پویش ساختاری- کارکردی: رویکردی بدیل در برنامه‌ریزی فضایی، فصلنامه اقتصاد فضا و توسعه روستایی، 1(1)، صص 18-1.

شمس­الدینی، علی و همکاران (1390). تأثیر نوسازی مساکن روستایی بر اقتصاد معیشتی روستائیان مطالعه موردی: بخش مرکزی شهرستان ممسنی، مجله مسکن و محیط روستا، 30(135)، صص 69-57.

علاءالدینی، پویا؛ جلالی موسوی، آزاده (1389). ارزیابی اثر بخشی برنامه پشتیبان خدمات مالی خرد و صندوق اعتبارات خرد زنان روستایی در ایران، مجله توسعه روستایی، 2(2)، صص 76-61.

صفوی، بیژن؛ ابوذر صداقت (1392). مؤلفه‌ها و شاخصه‌های مؤثر بر تحول و وضعیت مسکن از گذشته تا آینده از منظر اثرگذاری اقتصاد بر معماری بومی، همایش معماری و شهرسازی و توسعه پایدار 1392.

کاظمی، حسین و همکاران (1390). بررسی تأثیرات اعتبارات خرد مسکن روستایی در مهاجرت روستایی- شهری، اولین همایش جغرافیا و برنامه‌ریزی روستایی، دانشگاه فردوسی مشهد.

قاسمی اردهانی، علی؛ رستمعلی زاده، ولی‌الله (1391)، اثرات وام مسکن روستایی در تغییرات زندگی روستایی، مجله مسکن و محیط روستا، 31(139)، صص 83-67.

قاسم­زاده، مسعود و همکاران (1389)، مسکن روستایی و ضوابط صرفه جویی در مصرف انرژی، فصلنامه مسکن و محیط روستا، 29(131)، صص 60-51.

محمدی یگانه، بهروز و همکاران (1390). نقش اعتبارات بهسازی مسکن بر بهبود کیفیت زندگی در نواحی روستایی، مسکن و محیط روستا، 32(141) ، صص108-99.

مرکز آمار ایران (1390). نتایج تفصیلی سرشماری عمومی نفوس و مسکن سال‌های 1390-1345.

مطیعی لنگرودی، سیدحسن؛ زهرا بخشی (1389). نقش اعتبارات مسکن در توانمندی و ماندگاری جمعیت روستایی در دهستان بیهق، مجله پژوهش‌های جغرافیای انسانی، 42(72)، صص 46-31.

مطیعی لنگرودی؛ سید حسن (1386). جغرافیای اقتصادی ایران (کشاورزی)، مشهد: انتشارات جهاد دانشگاهی.

معاونت برنامه‌ریزی استانداری زنجان (1389). طرح آمایش استان زنجان.

مهدیان، عزیز الله؛ سرتیپی پور، محسن (1391). مروری بر تحولات بهسازی مسکن و چشم‌انداز آتی، مجله مسکن و محیط روستا، 31(140)، صص 12-3.

نیک خلق، علی اکبر (1382). جامعه‌شناسی روستایی، انتشارات چاپ پخش، چاپ اول، تهران.

Chambers, R. (2005). Ideas for Development, Earth Scan Publication, London, Sterling VA.

Chambers, R. & Conway, G. R. (1992). Sustainable rural livelihoods: Practical concepts for the 21st century. (No. IDS Discussion Paper 296). Brighton: IDS.

CGAP (2004). Helping to Improve Donor Effectiveness in Microfinance: HOUSING MICROFINANCE. DONOR BRIEF. No. 20.

Dearden, P., Roland, R., Allison, G., Allen, C. (2002). Sustainable Livelihood Approaches – From the Framework to the Field, Supporting Livelihoods - Evolving Institutions, University of Bradford.

De Haas, Hein (2008). Irregular Migration from West Africa to the Maghreb and the European Union. International Organisation for Migration, Geneva. Translation from the French original.

DFID. (1999). Sustainable livelihoods guidance sheets. London, UK: DFID Enlarged European Union / edited by Jens Alber, Tony Fahey, and Chiara Saraceno.

Elis, F. (2000). Rural livelhoods and Diversity in developing Countries. Oxford: Oxford University Press.

Ferguson, Bruce, (2003): 'Housing Microfinance -A key to improving habitat and the sustainability of microfinance institutions'. Small Enterprise Development, 14(1).

Hal, A. & Mijli, J. (2009). Social Policy and Development, Translators by Ebrahimi.

Haq, mamiza and michaeil skully, shams pathan (2009). efificiency of microfinance institutions: a data envelopment analysis, springer science.

Kihato, Michael. (2013). State of Housing Microfinance in Africa, A report commissioned by the centre for affordable housing finance in Africa, A Division of the FinMark Trust.

Manoj P K. (2010). Prospects and Problems of Housing Microfinance in India: Evidence from “Bhavanashree” Project in Kerala State: European Journal of Economics, Finance and Administrative Sciences- Issue 19 (2010).

Merrill, S. & Mesarina, N. (2006). Expanding Microfinance for Housing. International Union for Housing Finance (IUHF).

Molden.D (2007). Water for food, water for life: A comprehensive assessment of water management in agriculture‚ Earthscan / International Water Management Institute‚ London / Colombo.

S.C.Vetrivel & S. Chandra Kumar mangalam. (2010). Role of microfinance institutions in rural development. International Journal of Information Technology and Knowledge Management. July-December 2010, 2(2), 435-441.

Scott, Mark. (2007), Rural Housing: politics, public policy and Planning: Housing Contemporary Ireland, Volume I, 344-363.

Srinivasa Rao.P. Y.J.Priyadarshini. (2013), Microfinance and Rural Credit: Is it an Alternative Source of Rural Credit. International Journal of Humanities and Social Science, 2(3), 28-39.

Secoones, Ian (1998). Sustainable rural livelihoods: a framework for analysis. IDS Working Paper No. 72. IDS, Brighton.

Sengupta, R. and C. P. Aubuchon (2008). ‘The Microfinance Revolution: An Overview’, Federal Reserve Bank of St. Louis Review. 90(1), 9–30.

Serrat, O. (2008). "The Sustainable Livelihoods Approach", Asian Development Bank, Knowledge Solutions.

Toshio Kondo, Aniceto Orbeta, Jr, Clarence Dingcong and Christine Infantado. (2007). "Impact of Microfinance on Rural Households in the Philippines", IDS Bulletin, 39(1), 51–70.

Wet Thea, Plagerson, Sophie, Trudy Harpham, Angela Mathee. (2011). Poor housing, good health: a comparison of formal and informal housing in Johannesburg, South Africa. Swiss School of Public Health, 56(6), 625-633.

World Bank, (2008). Housing Reconstruction in Urban and Rural Areas.

Wedingttone, C. (2003). Livelihood Outcome of Migration for Poor People Development Research Center on Migration, Globalization and Poverty, Working Papers T1.

Yang. C. (2007). Housing Microfinance: Designing a Product for the Rural Poor. Institute for Financial Management and Research Centre for Micro Finance.Working Paper Series No.19.