ارزیابی خلاقیت شهرهای تاریخی در راستای توسعه گردشگری فرهنگی (مطالعه موردی: شهر اصفهان)

نوع مقاله: مقاله علمی -پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار گروه جهانگردی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

2 استادیار گروه جهانگردی دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران

3 دانشجوی کارشناسی ارشد جغرافیای برنامه‌ریزی شهری دانشگاه تربیت مدرس، تهران، ایران

چکیده

امروزه، شهرهای تاریخی-فرهنگی به دلیل برخورداری از جاذبه­های همچون معماری، فرهنگ، المان­ها و نمادهای شهری، بازار و هنر ساخت انواع صنایع­دستی، از مقاصد خاص گردشگری به شمار می­آیند. بسیاری از این مقاصد که به­طور همزمان ماهیت شهری و کارکرد گردشگری دارند، با تاکید بر منابع موجود خود برای رسیدن به توسعه، برنامه­ریزی می­شوند. خلاقیت مرتبط با گردشگری مانند جاذبه­های محیطی، اجتماعی- فرهنگی و نیز عملکرد مدیریتی در راستای عرضه محصولات گردشگری و خلاقیت در برنامه­ریزی توسعه گردشگری می­تواند دستیابی به این هدف را تضمین کند. شهر اصفهان با ظرفیت­های هنری و تاریخی-فرهنگی، یکی از مقاصد خاص گردشگران داخلی و خارجی است. هدف مطالعه­ی حاضر، سنجش خلاقیت­های گردشگری در این شهر از دیدگاه متخصصان میراث و گردشگری است. روش پژوهش توصیفی تحلیلی با تاکید بر پیمایش میدانی است. ابزار اصلی تحقیق پرسشنامه است که با مطالعه مبانی نظری و تجارب علمی بعد از طبقه­بندی شاخص­ها استخراج شده است. اطلاعات جمع­آوری شده با استفاده از مدل­های آماری پردازش شده است. انتخاب آزمون­ها بر اساس ماهیت داده­ها و اهداف محقق صورت گرفته است. نتایج نشان می­دهد که اصفهان با توجه به شاخص­های خلاقیت، شهر خلاق هنر گردی به شمار می­رود و سهم ظرفیت­های ذاتی، فرهنگی، هنر اصفهان و عملکرد مدیریتی، تأثیر بیشتری را نسبت به مولفه­های انسان ساخت در خلاقیت شهری گردشگری اصفهان دارند.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Creative historical cities evaluating in order to cultural tourism development (Case Study: Isfahan)

نویسندگان [English]

  • Mehdi Ramezanzadeh Lasboee 1
  • Mohammad Hasan Zaal 2
  • Mehdi Faghihabdollahi 3
1 Assistant Prof., Dept. of Tourism, Faculty of Humanities & Social Sciences, University of Mazandaran, Babolsar, Iran
2 Assistant Prof., Dept. of Tourism, Faculty of Humanities and Social Sciences, University of Mazandaran, Babolsar, Iran
3 M.A. student in Geography & Urban Planning, Tarbiat Modares University, Tehran, Iran
چکیده [English]

Abstract
Today, Historical-cultural cities are Special kind of tourism distensions. These distensions with their attractions such as architecture, culture, city elements and symbols, arts and various crafts, are always considered as tourism markets. But many of distensions have both city's nature and specific function that called tourism phenomenon. These distensions are planned to achieve development, with emphasis on their available resources. Different creativities in connection with tourism attractions such as environmental, socio-cultural and management practices in order to supply of tourism products and the creativity in the planning of tourism development can guarantee achieving this goals. Isfahan is one of the special distensions for local and foreign tourists with emphasis on art and historical-cultural capacity. The aim of this study is assessing tourism creativity in the historic and cultural city of Isfahan from the viewpoint of cultural heritage and tourism experts. Survey methods are Descriptive analytical study with an emphasis on field study (expert opinion). The main tool is questionnaire that obtained based on study the theoretical foundations and academic experiences after index classification (Researcher made). Data of this research were analyzed by statistical models. Nature of the data and purpose of research was considered for tests selecting. The results of this research show that according to the creativity criteria, Isfahan is creative city for Art tours, and inherent capacity of culture and art as well as management performance, have greater impact on urban creativity of tourism in this city rather than man-made components.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Keywords: creative city
  • historic city
  • Cultural Tourism
  • Isfahan

ابراهیمی، مهران (1387): «نشست شهر خلاق: مفاهیم، سیاست‌ها، مطالعه موردی از شهرهای موفق و ناموفق»، مرکز مطالعات و برنامه ریزی شهر تهران، تیرماه، فرهنگسرای نیاوران، تهران.

رحیمی، محمد، مرادعلی، محسن، داها، الهام، فلاح زاده، عبدالرسول (1392). شهر خلاق (مبانی نظری و شاخص‌ها). مرکز مطالعات و برنامه ریزی شهر تهران، معاونت مطالعات و برنامه ریزی مدیریت، امور اجتماعی و اقتصادی، دانش شهر، شماره 196- مرداد 1392.

رهنمایی، محمدتقی (1386)، جغرافیای گردشگری، انتشارات دانشگاه تهران.

ربانی خوراسگانی، علی، ربانی، علی، ادیبی سده، مهدی، مؤذنی، علی، (1390)، بررسی نقش تنوع اجتماعی در ایجاد شهرهای خلاق و نوآور مورد مطالعه: شهر اصفهان. فصلنامه جغرافیا و توسعه، شماره 21، بهار 1390.

سیف الدینی، فرانک، شعبانی فرد، محمد، حسینی، علی، رشیدی، مصطفی (1389). سنجش کیفیت و ظرفیت گردشگری شهری بر اساس الگوی رفتاری گردشگران و جامعه میزبان، نمونه موردی: شهر اصفهان. پژوهش‌های جغرافیای انسانی، شماره 71، بهار 1389، صص 87-67.

شریفیان ثانی، مریم (1384)، سرمایه اجتماعی: مفاهیم اصلی و چارچوب نظری، فصلنامه علمی و پژوهشی رفاه اجتماعی، سال اول، شماره دوم، صص:5-18.

مختاری ملک آبادی، رضا، سقایی، محسن، ایمان، فاطمه (1393). سطح بندی مناطق پانزده گانه شهر اصفهان از لحاظ شاخص‌های شهر خلاق با استفاده از مدل برنامه ریزی منطقه‌ای، مجله پژوهش و برنامه ریزی شهری، سال پنجم، شماره شانزدهم، بهار 93

Ashworth, G., & Page, S. J. (2011). Urban tourism research: Recent progress and current paradoxes. Tourism Management, 32(1), 1–15.

Bianchini, F., & CLES (1988). City centres, city cultures: The role of the arts in the revitalization of towns and cities. Manchester: CLES.

Colomb, C. (2011). Staging the New Berlin. Place marketing and the politics of urban reinvention post-1989. London: Routledge.

DCMS. (1998). Creative industries mapping document. London: Department for Culture, Media and Sport.

Dan Eugen Ratiu, Creative Cities and/or Sustainable cities: Discourses snd Practices, City, Culture and Society 4(2013)125-135.

Foord, J. (2008). Strategies for creative industries: An international review. Creative Industries Journal, 1(2), 91–113.

Frey, O. (2009). Creativity of places as a resource for cultural tourism. In G. Maciocco & S. Serreli (Eds.), Enhancing the city: New perspectives for tourism and leisure (pp. 135–154). Heidelberg: Springer.

Fainstein, S. S. (2007, November 2). Tourism and the commodification of urban culture. The urban reinventors issue. Celebrations of Urbanity. Retrieved December 19, 2012, fro linkbc.ca/torc/downs1/TourismAndTheCommodificationOfUrbanCulture.

Florida, R. L. (2004). Cities and the creative class. London: Routledge.

Frey, O. (2009). Creativity of places as a resource for cultural tourism. In G. Maciocco & S. Serreli (Eds.), Enhancing the city: New perspectives for tourism and leisure (pp. 135–154). Heidelberg: Springer.

Gunn, C. (1994). Tourism planning (3rd ed.). London: Taylor and Francis.

Gold, J R and Ward, S V (1994) Introduction. In Place Promotion. The Use of Publicity and Marketing to Sell Towns and Regions, S V Ward and J R Gold (eds.), pp. 1–17. John Wiley & Sons, Chichester.

Gertler, M S (2004) Creative cities: what are they for, how do they work, and how do we build them? Canadian Policy Research Network, Background paper F/48, Ottawa.

Gibson, C., & Kong, L. (2005). Cultural economy: A critical review. Prog Hum Geogr, 29, 541–561.

-Gossling, T & Rutten, R (2007). “Innovation in regions", European planning studies, Vol. 15, No.2, February.

Hannigan, J. (1998). Fantasy city: Pleasure and profit in the postmodern metropolis. London and New York: Routledge.

Hannigan, J. (2007). From fantasy city to creative city. In G. Richards & J. Wilson (Eds.), Tourism, creativity, development (pp. 48–56). London: Routledge.

Kuban,D(1978): Conservation of the Historical Ebvironment for Cultural Survival, in R.Hold, Conservation az cultural Survival,Istanbul: The Aga Khan Award for Architectur.

Landry, C. (2006). The art of city-making. London: Earthscan.

Landry, C. (2000). The creative city: A toolkit for urban innovators. London: Earthscan Comedia.

Landry, C., & Bianchini, F. (1995). The creative city. London: Demos.

Martone, A., & Sepe, M. (2012). Creativity, urban regeneration and sustainability/the Bordeaux case study. Journal of Urban Regeneration and Renewal, 5(2), 164–183.

Pareja-Eastaway, M. (2010). Building a creative Barcelona: New actors, new strategies. Finisterra, XLV(90), 133–152.

Peck, J (2005) Struggling with the creative class. International Journal of Urban and Regional Research 29(4), 740–770.

Shields, R (1991) Places on the Margin. Alternative Geographies of Modernity. Routledge, London.

Sepe, M. (2010). Urban policies, place identity and creative regeneration: The Arabianranta case study. Paper presented at the 14th International Planning History Conference, Istanbul, July 12–15.

Siow-Kian Tan,Ding-Bang Luh,Shiann-Far Kung, (2014), a taxonomy of creative tourist in creative tourism, Tourism Management 42(2014),248-259.

Scott, A J (2000) The Cultural Economy of Cities. Sage, London.

Rodrı´guez-Dı´az, M., & Espino-Rpdrı´guez, T. F. (2008). A model of strategic evaluation of a tourism destination based on internal and relational capabilities. Journal of Travel research, 46, 368–380.

Richards, G., & Wilson, J. (2006). Developing creativity in tourist experiences: A solution to the serial reproduction of culture?. Tourism Management, 27, 1408–1413.

Richards, G. (2011). Creativity and tourism: The state of the art. Annals of Tourism Research, 38(4), 1225–1253.

Vanolo, A. (2008). The image of the creative city: Some reflections on urban branding in Turin. Cities, 25(6), 370–382.

Wang, Y., & Xiang, Z. (2007). Toward a theoretical framework of collaborative destination marketing. Journal of Travel Research, 46, 75–85.

Zukin, S. (1995). The cultures of cities. Malden, MA: Blackwell.

Zukin, S. (2010). Naked city: The death and life of authentic urban places. Oxford Oxford University Press.