جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

جغرافیا و برنامه ریزی منطقه‌ای

تحلیل روابط علی عوامل مؤثر بر توسعه گردشگری سلامت با رویکرد برنامه‌ریزی منطقه‌ای در شهرهای ایران

نوع مقاله : مقاله علمی -پژوهشی کاربردی

نویسندگان
پویان رزازان 1
هاله حسین پور 2
آرش وحید 3
1 گروه شهرسازی،واحد بین المللی کیش،دانشگاه آزاد اسلامی،کیش،ایران
2 گروه شهرسازی،واحد پردیس،دانشگاه آزاد اسلامی،پردیس،ایران
3 گروه شهرسازی،واحد تهران غرب،دانشگاه آزاد اسلامی،تهران،ایران.
10.22034/jgeoq.2025.561149.4367
چکیده
پژوهش حاضر با هدف تبیین روابط علی میان عوامل اصلی توسعه گردشگری سلامت در شهرهای ایران می باشد. پژوهش حاضر کاربردی با رویکرد توصیفی-پیمایشی است. جامعه آماری در این تحقیق شامل اساتید دانشگاه، پزشکان، تجار و کارشناسان وزارتخانه‌ها و ادارات مختلف دخیل در موضوع پژوهش باشد. روش نمونه‌گیری از نوع احتمالی و چندمرحله‌ای است. از بین این افراد و با توجه به فرمول جامعه نامحدود، 384 نفر به صورت تصادفی انتخاب می‌شود. به منظور جمع-آوری داده‌ها از پرسشنامه محقق ساخته استفاده گردیده‌است. روایی پرسشنامه توسط اساتید و خبرگان و پایایی ابزار نیز با استفاده از اندازه گیری ضریب آلفای کرونباخ مورد تایید قرار گرفته است. تجزیه و تحلیل داده ها از طریق روش های آماری توصیفی و آماری استنباطی انجام گرفته است. مطابق یافته های پژوهش، تمام فرضیه ها مورد تایید قرار گرفته است. براین اساس، عوامل اقتصادی و پیامدهای توسعه بر توسعه اقتصادی شهرها با تاکید بر گردشگری سلامت تاثیر دارد. همچنین، عوامل درون‌شهری و زیرساختی بر توسعه اقتصادی شهرها با تاکید بر گردشگری سلامت تاثیر دارد. علاوه براین، عوامل مدیریتی، نهادی و سیاست‌گذاری بر توسعه اقتصادی شهرها با تاکید بر گردشگری سلامت تاثیر دارد و درنهایت نیز عوامل پشتیبانی کننده و مقوم بر توسعه اقتصادی شهرها با تاکید بر گردشگری سلامت تاثیر دارد.
کلیدواژه‌ها
اقتصاد شهری
توسعه شهری
گردشگری سلامت
توسعه اقتصادی گردشگری

عنوان مقاله English

Analyzing causal relationships between factors affecting the development of health tourism with a regional planning approach in Iranian cities

نویسندگان English

Pouyan Razazan 1
Haleh Hoseinpour 2
Arash Vahid 3
1 Urban Planning Department, Kish International Branch, Islamic Azad University, Kish, Iran.
2 Department of Urban Planning, Pardis Branch, Islamic Azad University, Pardis, Iran
3 Urban Planning Department, West Tehran Branch, Islamic Azad University, Tehran, Iran.
چکیده English

The present study aims to explain the causal relationships between the main factors of health tourism development in Iranian cities. The present study is applied with a descriptive-survey approach. The statistical population in this study includes university professors, physicians, businessmen, and experts from various ministries and departments involved in the research topic. The sampling method is a multi-stage probability type. From these individuals, and according to the formula of an unlimited population, 384 people are randomly selected. A researcher-made questionnaire was used to collect data. The validity of the questionnaire was confirmed by professors and experts, and the reliability of the instrument was also confirmed by measuring Cronbach's alpha coefficient. Data analysis was carried out through descriptive and inferential statistical methods. According to the research findings, all hypotheses were confirmed. Accordingly, economic factors and development consequences affect the economic development of cities with an emphasis on health tourism. Also, intra-city and infrastructure factors affect the economic development of cities with an emphasis on health tourism. In addition, managerial, institutional, and policy-making factors affect the economic development of cities with an emphasis on health tourism, and ultimately, supporting and enabling factors affect the economic development of cities with an emphasis on health tourism.

کلیدواژه‌ها English

Urban economy
urban development
health tourism
tourism economic development
منابع
آجیل­چی، مهتا؛ اسماعیل­پور، حسن؛ و سعیدنیا، حمیدرضا. (1402). تبیین برندسازی مکانی بر مؤلفه ­های تجربه گردشگری گردشگران سلامت در شهر تهران. گردشگری شهری، 10(3)، 49-67. 
آریاکیان، زهرا و همکاران. (1401). سیاست‌های اقتصادی و سیاسی معطوف به توسعه گردشگری سلامت در ایران، نیشابور: شادیاخ.
تیموری، ایرج؛ و قانع­زاده، صلاح­الدین. (1399). بررسی عوامل مؤثر بر ارزش ویژه بند خدمات درمانی شهر تبریز و تأثیر آن در وفاداری گردشگران سلامت. فصلنامه گردشگری شهری، 7(1)، 161-171.
چنگیزی، پریسا؛ سعیده زرآبادی، زهراسادات؛ و ماجدی، حمید. (1399). تدوین متغیرهای رشد و توسعه اقتصادی شهرها در جهت رقابت‌پذیری مجموعه ­های شهری، فصلنامه علمی اقتصادی و مدیریت شهری، 19(33)، 49-68.
دهقانی محمودآبادی، محمد؛ مسعودی اصل، مسعود؛ محفوظ ­­پور، سعاد؛ و حسام، سمیه. (1402). شناسایی گستره پژوهشی گردشگری پزشکی در جهت و مؤلفه ­های جذب گردشگر در ایران. مجله علمی‌پژوهشی دانشگاه علوم­ پزشکی شهید صدوقی یزد، 31(8)، 6912-6926.
فتوره­چی، زهرا؛ نظافت تکله، بهروز. (1402). بررسی و تحلیل تأثیرگذاری مخاطرات محیطی در میزان جذب گردشگر و توسعه اقتصادی در استان اردبیل. جغرافیا و روابط انسانی، 6(3)، 5820-598.
فرهنگی طاهری، ساغر. (1400). توریسم، گردشگری و توسعه اقتصادی، کرج: انتشارات ملرد.
نجاری، حمیدرضا؛ دیده­خانی، حسین؛ مستقیمی، محمودرضا؛ و حسینی، محمدرضا. (1400). شناسایی و اولویت ­بندی ابعاد توریسم‌درمانی با تأکید بر کارآفرینی فناورانه. مدیریت سلامت، 24(1)،11-22.
References  
Andronie, M., Lăzăroiu, G., Iatagan, M., Hurloiu, I., & Dijmărescu, I. (2021). Sustainable cyber-physical production systems in big data-driven smart urban economy: a systematic literature review. Sustainability, 13(2), 751.
Büyüközkan, G., Mukul, E., & Kongar, E. (2021). Health tourism strategy selection via SWOT analysis and integrated hesitant fuzzy linguistic AHP-MABAC approach. Socio-Economic Planning Sciences, 74, 100929.
Campra, M., Riva, P., Oricchio, G., & Brescia, V. (2022). Bibliometrix analysis of medical tourism. Health Services Management Research, 35(3), 172-188.
Erkanli, E., Kilic, H., & Ozturen, A. (2024). Sustainable recovery in health tourism: Managerial insights from a mediterranean destination during the COVID-19 pandemic. Sustainability, 16(18), 8171.
Figueiredo, N., Abrantes, J. L., & Costa, S. (2024). Mapping the Sustainable Development in Health Tourism: A Systematic Literature Review. Sustainability, 16(5), 1901.
GWI. (2018). The global wellness tourism economy report. https://globalwellnessinstitute.org/industry-research/global-wellness-tourism-economy/
Kleniewski, N., & Thomas, A. R. (2019). Cities, change, and conflict: A political economy of urban life. Routledge.
Pessot, E., Spoladore, D., Zangiacomi, A., & Sacco, M. (2021). Natural resources in health tourism: a systematic literature review. Sustainability, 13(5), 2661.
Ramanauskas, J., Banevičius, Š., & Jerochina-Labanauskienė, J. (2023). Aspects of the socio-economic impact of health tourism. Baltic Journal of Economic Studies, 9(5), 23-32.
Shabankareh, M., Nazarian, A., Golestaneh, M. H., & Dalouchi, F. (2023). Health tourism and government supports. International Journal of Emerging Markets.
Ullah, N., Zada, S., Siddique, M. A., Hu, Y., Han, H., Vega-Muñoz, A., & Salazar-Sepúlveda, G. (2021). Driving factors of the health and wellness tourism industry: A sharing economy perspective evidence from KPK Pakistan. Sustainability, 13(23), 13344.
Yan, L. (2024). A systematic review of traditional health tourism: A priori of wellness tourism. Multidisciplinary Reviews, 7(5), 2024096-2024096.