بازاندیشی در برنامه‌ریزی گردشگری میراث جهانی ایران: رویکردی منطقه‌ای به چالش‌های مدیریت

خانزادی, تیام‌ناز; کاربونه, فابیو; سلام زاده, آیدین

doi:10.22034/jgeoq.2026.583952.4465

بازاندیشی در برنامه‌ریزی گردشگری میراث جهانی ایران: رویکردی منطقه‌ای به چالش‌های مدیریت

نوع مقاله : مقاله های برگرفته از رساله و پایان نامه

نویسندگان

تیام‌ناز خانزادی ¹

فابیو کاربونه ²

آیدین سلام زاده ³

¹ دانش آموخته کارشناسی ارشد مدیریت جهانگردی، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران

² دانشیار دانشکده تجارت و حقوق, دانشگاه نورث همپتون، نورث همپتون، انگلستان

³ دانشیار، دانشکدگان مدیریت، دانشگاه تهران، تهران، ایران

10.22034/jgeoq.2026.583952.4465

چکیده

پتانسیل سایت‌های یونسکو برای خدمت به‌عنوان بسترهایی برای آموزش و گفتگو، آنها را به محیط‌های ایده‌آل برای ترویج آموزش صلح از طریق گردشگری تبدیل می‌کند. تحقیقات در مورد آموزش صلح در چارچوب سایت‌های یونسکو، به‌تدریج در حال گسترش است؛ اما تجزیه و تحلیل سیستماتیک از نحوه ادغام آموزش صلح در تجارب گردشگری در این مکان‌ها، هنوز مورد بررسی قرار نگرفته است.تحقیقات محدودی به بررسی اثربخشی طرح‌های ویژه آموزش صلح در سایت‌های یونسکو می‌پردازند یا تفاوت‌های ظریف تجربیات بازدیدکنندگان را در این زمینه‌ها بررسی می‌کنند. علاوه بر این، کمبود مطالعات متمرکز بر سایت‌های یونسکو در مناطق خاص وجود دارد که بیشتر بر نیاز به بررسی جامع برای اطلاع‌رسانی به تلاش‌های تحقیقاتی آینده تأکید می‌کند. هدف پژوهش حاضر بازاندیشی در برنامه‌ریزی گردشگری میراث جهانی ایران: رویکردی منطقه‌ای به چالش‌های مدیریت بود. این تحقیق، از مثلث‌بندی سنتی روش‌های کیفی مانند تجزیه و تحلیل بایگانی، مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته و کار میدانی برای بررسی درک مدیران نسبت به مسئولیت‌های خود برای ترویج آموزش صلح از طریق گردشگری در سایت‌های میراث جهانی استفاده کرده است. یافته‌های کلیدی ناشی از مصاحبه با مدیران سایت یونسکو یک تفکیک را نشان داده است که اگرچه سایت‌های یونسکو ظاهراً به‌عنوان مجاری برای ترویج صلح عمل می‌کنند، با توجه به اهداف کلی یونسکو و با ادبیات موجود که نقش محوری سایت‌های میراث جهانی در آموزش صلح را نشان می‌دهد، تأیید شد. سایت‌های یونسکو ایران، اقدامات پیشگیرانه محدودی را در این حوزه نشان می‌دهند.

کلیدواژه‌ها

آموزش صلح

گردشگری صلح

گردشگری

سایت‌های یونسکو

عنوان مقاله English

Rethinking Iran's World Heritage Tourism Planning: A Regional Approach to Management Challenges

نویسندگان English

Tiamnaz Khanzadi ¹

Fabio Carbone ²

Aydin Salamzadeh ³

¹ Master's degree in Tourism Management, Faculty of Management, University of Tehran, Tehran, Iran

² Associate Professor, School of Business and Law, University of Northampton, Northampton, England

³ Associate Professor, School of Management, University of Tehran, Tehran, Iran

چکیده English

The potential of UNESCO sites to serve as platforms for education and dialogue makes them ideal environments for promoting peace education through tourism. Research on peace education within the context of UNESCO sites is gradually expanding; however, a systematic analysis of how peace education is integrated into tourism experiences at these sites has yet to be explored. Limited research examines the effectiveness of specific peace education initiatives at UNESCO sites or explores the nuances of visitors’ experiences in these contexts. Furthermore, there is a lack of studies focusing on UNESCO sites in specific regions, further emphasizing the need for a comprehensive review to inform future research efforts. The aim of the present study was to rethink tourism planning for Iran’s World Heritage: a regional approach to management challenges. This research used traditional triangulation of qualitative methods such as archival analysis, semi-structured interviews and fieldwork to examine managers’ perceptions of their responsibilities to promote peace education through tourism at World Heritage sites. Key findings from interviews with UNESCO site managers revealed a disconnect that, although UNESCO sites ostensibly act as conduits for peace promotion, was confirmed by UNESCO’s overall objectives and by existing literature that demonstrates the pivotal role of World Heritage sites in peace education. Iranian UNESCO sites show limited proactive measures in this area.

کلیدواژه‌ها English

Peace education

peace tourism

tourism

UNESCO sites

Aitchison, C., MacLeod, N. E., Macleod, N. E., & Shaw, S. J. (2001). Leisure and tourism landscapes: Social and cultural geographies. Routledge.

Avgeli, V., Sealy, W., Bakir, A., & Wickens, E. (2021). Tourism for Peace: Critical reflections. Journal On Tourism & Sustainability, 4(2).

Becken, S., & Carmignani, F. (2016). Does tourism lead to peace?. Annals of Tourism Research, 61, 63-79.

Blanchard, L. A., & Higgins-Desbiolles, F. (Eds.). (2013). Peace through tourism: Promoting human security through international citizenship. New York: Routledge.

Boyd, S. W. (2019). Post-conflict tourism development in Northern Ireland: Moving beyond murals and dark sites associated with its past. In Tourism and hospitality in conflict-ridden destinations (pp. 226-239). Routledge.

Brown, F. (1989). Is tourism really a peacemaker?. Tourism Management, 10(4), 270-271.

Browne, K. (2005). Snowball sampling: using social networks to research non‐heterosexual women. International journal of social research methodology, 8(1), 47-60.

Burkart, A. J., & Medlik, S. (1974). Tourism: past, present and future. Tourism: past, present and future., (Ed. 2). London: Heinemann.

Cohen, E. (1984). The sociology of tourism: approaches, issues, and findings. Annual review of sociology, 10(1), 373-392.

Higgins-Desbiolles, F., & Blanchard, L. (2010). Challenging peace through tourism: placing tourism in the context of human rights, justice and peace. Tourism, progress and peace, 35-47.

Higgins-Desbiolles, F., & Whyte, K. P. (2015). Tourism and human rights. The Routledge Handbook of Tourism and Sustainability. Oxon: Routledge, 105-116.

International Institute for Peace through Tourism (IIPT). (2008). IIPT PARTNERS BUILDING A CULTURE OF PEACE THROUGH TOURISM. https://www. iipt. org/newsletter/2008/January. html [Accessed on 29 May 2023].

International Institute for Peace through Tourism (IIPT). (n. d.) Peace through Tourism: An Historical and Future Perspective. https://peacetourism. org/peace-through-tourism-an-historical-and-future-perspective/ [Accessed on 22 May 2023].

Iran Tourism. (2019). Iran Travel Information, Tourism Industry News & Reports. http://irantourismnews. com/iranpeacetourism/

Iriye, A. (2002). Global community: The role of international organizations in the making of the contemporary world. Berkeley and Los Angeles: University of California Press.

Isaac, R. K., Çakmak, E., & Butler, R. (Eds.). (2019). Tourism and hospitality in conflict-ridden destinations. Routledge.

Jones, P. (1993). Studying society: sociological theories and research practices. Collins Educational, London.

Lewis, J., & Ritchie, J. (2003). Generalising from qualitative research. In J. Ritchie., & J. Lewis (eds.), Qualitative Research Practice: A guide for social students and researchers. London: Sage.

Lickorish, L. J. (1951). The tourist trade and the Cold War. The Tourist Review, 6(3), 157-159.

Light, D. (2017). Progress in dark tourism and thanatourism research: An uneasy relationship with heritage tourism. Tourism management, 61, 275-301.

Lincoln, Y. S., & Guba, G. E. (1985). Naturalistic inquiry. Sage, Beverly Hills, CA

Litvin, S. W. (1998). Tourism: The world's peace industry?. Journal of Travel Research, 37(1), 63-66. doi: 10. 1177/004728759803700108.

Litvin, S. W. (2020). Review and commentary tourism and peace: a review and commentary. Tourism Review International, 23(3-4), 173-181.

Löfgren, O. (1999). On holiday: A history of vacationing (No. 6). Univ of California Press.

Ritzer, G., & Liska, A. (1997). “McDisneyization” and “post-tourism”: Complementary perspectives on contemporary tourism. 1997, 96-109.

Rivera, L. A. (2008). Managing “spoiled” national identity: War, tourism, and memory in Croatia. American Sociological Review, 73(4), 613-634.

UNESCO. (2000). A Carta da Terra. Paris: United Nations Educational, Scientific and Cultural Organization. http://www. mma. gov. br/estruturas/agenda21/_arquivos/carta_terra. doc [Accessed on 13 Oct 2023].

UNESCO. (2023). World Heritage List Nominations. UNESCO World Heritage Convention. https://whc. unesco. org/en/nominations/. /building_peace [Accessed on 13 Oct 2023].

Upadhayaya, P. K., Müller-Böker, U., & Sharma, S. R. (2011). Tourism amidst armed conflict: Consequences, copings, and creativity for peace-building through tourism in Nepal. The Journal of Tourism and Peace Research, 1(2), 22-40.

Veal, A. J. (2006). Research methods for leisure and tourism: A practical guide (3^rd ed.). Harlow: Pearson Edu- cation Ltd.

World Heritage Journeys. (n. d.). Discover World Heritage SitesHumanity’s Greatest Tretures. https://visitworldheritage. com/en/home [Accessed on 29 May 2023].

World Tourism Organization. (1980). Manila Declaration on World Tourism. www. eunwto. org/doi/pdf/10. 18111/unwtodeclarations. 1980. 6. 4. 1. [Accessed on 11 Oct 2023].

World Tourism Organization. (2017). UNWTO Tourism Highlights. www. eunwto. org/doi/pdf/10. 18111/9789284419029 [Accessed on 11 Oct 2023].

Zuelow, E. (2015). A history of modern tourism. London: Palgrave.